ساختار جمعیت موجودات ماکروبنتوز در دریاچه نئور اردبیل

Abstract

کفزیان در اکوسیستم‌های آب جاری و ساکن نقش مهمّی را ایفا می‌کنند. دریاچه نئور در شمال غرب ایران، جنوب شرقی شهر اردبیل و در ارتفاع 2480 متری از سطح دریا قرار دارد و تاکنون بررسی روی ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی آن انجام نشده است. این دریاچه فون منحصر بفردی از موجودات ماکروبنتوز را در خود جای داده است. در این بررسی به منظور شناخت کامل ساختار جمعیت این موجودات، نمونه‌برداری به مدت یکسال، بصورت ماهانه از مرداد 1387 تا تیر 1388 (بجز سه ماه از دوران پنج ماهه یخبندان) و در 4 ایستگاه انجام شد. غنای گونه‌ای در فون کفزیان دریاچه نئور محدود و روی هم 11 گونه شناسایی گردید که به 11 گونه، 11 جنس،10 خانواده ،10 راسته، 7 رده و 3 شاخه تعلّق دارند. از این میان، 8 گونه برای اولین بار در ایران شناسایی و معرفی می‌گردند. گونه‌های غالب دریاچه شامل Gammarus fasciatus، supinum Pisidium وQuistadrilus multisetosus و فراوانی آنها از کل جمعیت، بترتیب 49، 43 و 5 درصد محاسبه گردید. الگوی پراکندگی فصلی و مکانی اکثر کفزیان در این دریاچه مشابه بود و حداکثر فراوانی در ماه شهریور مشاهده شد. حداکثر فراوانی جمعیت کل کفزیان دریاچه نئور با 75/41872 تعداد نمونه در مترمربع در شهریور و حداقل آن را با 08/28177 تعداد نمونه در ماه اسفند مشاهده گردید. به نظر می‌رسد درجه حرارت، غلظت اکسیژن محلول و یکنواختی زیستگاه‌ها مهمترین عوامل محیطی موثر بر شاخص‌های جمعیت کفزیان در دریاچه نئور باشد.