بررسی اثر سیتوتوکسیک و ضد سرطانی دیواره بدن خیار دریایی گونه Holothuria leucospilota در شرایط آزمایشگاهی

Abstract

در سال‌های اخیر تلاش­ها به‌منظور یافتن مواد زیست فعال از جانداران به‌خصوص جانوران دریایی افزایش‌یافته است. در طی این پژوهش اثر ضد سرطانی و سیتوتوکسیک دیواره بدن خیار دریایی گونه <em>Holothuria leucospilota</em> مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور خیار‌های دریایی از عمق 10 الی 30 متری اطراف جزیره لارک جمع‌آوری و عصاره ­گیری از آن‌ها با استفاده از حلال متانول و دی اتیل اتر انجام شد. عصاره‌های به‌دست‌آمده پس از تغلیظ به‌ وسیله دستگاه روتاری در دمای 40 درجه سانتی‌گراد، به‌وسیله دستگاه وکیوم فریز درایر به‌صورت پودر خشک درآمد و مورد بررسی قرار گرفت. به‌منظور بررسی اثر سیتوتوکسیک و ضد سرطانی دیواره بدن خیار دریایی از روش رنگ سنجی XTT استفاده شد. نتایج آزمایش نشان داد که عصاره‌ متانولی استخراج‌ شده در غلظت‌های 100 و 500 میکروگرم بر میلی‌لیتر و عصاره دی اتیل اتری در غلظت 500 میکروگرم بر میلی‌لیتر توان ممانعت از تکثیر سلول‌های سرطانی اپیدرمویید دهان انسان در محیط آزمایشگاهی را داشتند. همچنین این عصاره­ها دارای اثر سیتوتوکسیکی قویی بر روی سلول‌های نرمال بودند. درمجموع دیواره بدن خیار دریایی دارای اثر سیتوتکسیک بسیار قوی بود و می­توان از آن به عنوان یک ماده سیتوتوکسیک یاد کرد. ولی این عصاره­ها ارزش درمانی قابل توجه­ای به منظور درمان سلول­های سرطان دهانی از خود نشان ندادند.