بررسی سیستم های سینوپتیک جو در زمان رخداد برف سنگین در استان های شمالی ایران مطالعه موردی:بارش 31 ژانویه تا 3 فوریه 2014 ......

Abstract

به منظور بررسی بارش‌های فوق سنگین برف در بازه زمانی 1ژانویه تا 3 فوریه در شمال کشور از گزارش سازمان هواشناسی مبنی بر ارتفاع برف در روزهای مورد نظر استفاده شد. به گفته سازمان در ۴ روز برفی معادل ۱.۵ تا ۲ متر و در برخی نواحی به بیش از ۳ متر نازل شده است. در ادامه برای تحلیل الگوهای گردشی بوجود آورنده بارندگی مذکور از داده‌های دمای‌هوا، ارتفاع ژئوپتانسیل، فشار تراز دریا، مولفه های مداری و نصف‌النهاری باد، سرعت قائم(امگا) و دمای سطح آب با تفکیک ۲.۵×۲.۵ درجه از تارنمای مربوط به مرکز ملی پیش‌بینی محیطی/علوم جوی آمریکا(NCEP/NCAR) اخذ و نقشه های همدید تهیه شد. نتایج نشان داد در زمان رخداد برف سنگین، تشکیل و حرکت شرق سوی پرفشار سطحی واقع در نواحی شرق اروپا و استقرار یک سیستم مانع در تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال در منطقه یاد شده و تشکیل ناوه بسیار عمیق با محور شمال شرق- جنوب غرب بر روری دریای خزر سبب شده تا منطقه در زیر تاوایی مثبت قرار گرفته و ناپایداری حاصل سبب نزول برف گردد. از طرفی ناهنجاری دمای سطح آب در نواحی جنوبی دریاچه به بیش از ۲ درجه سانتی‌گراد رسیده که هم سبب انتقال رطوبت به توده هوای سرد وارد شده به منطقه و هم باعث بوجود آمدن گردایان شدید دما گشته که موجبات تشکیل جبهه در منطقه خزری را فراهم کرده است. وضعیت تاوه قطبی نیز به گونه‌ای است که پربند مربوط به آن در ماه ژانویه و فوریه دقیقا بر روی منطقه قرار گرفته و شرایط را تشدید کرده است.