تعیین ضریب پراکندگی طولی آلودگی در رودخانه ها

Abstract

طبق مطالعات چند دهه اخیر، فعالیت‌های کشاورزی و صنعتی منجر به آلودگی قابل ملاحظه در رودخانه‌ها می‌گردد. برای کنترل آلودگی در جریان‌های روباز، رهاسازی آلاینده‌ها باید به صورت منطقی و تنظیم شده انجام شود. این موضوع نیازمند اطلاع دقیق از توانایی حمل، پخش و پاک‌سازی آلودگی توسط جریان آب در طول مشخصی از مسیر خود (طول اختلاط کامل) است. آلاینده‌ها در جهات طولی، عرضی و عمقی تحت تأثیر فرآیندهای انتقال و اختلاط منتشر می‌شوند. انتقال طولی آلاینده‌ها یکی از مراحل مهم در پروسه رقیق‌سازی آلاینده‌ها می‌باشد که شناخت آن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در این مطالعه رابطه‌ای جامع در برگیرنده پارامترهای مؤثر بر ضریب اختلاط طولی با استفاده از آنالیز ابعادی ارائه شده است. به منظور بررسی میزان تأثیر هر یک از پارامترهای مؤثر از نرم‌افزار آماری SPSS استفاده گردید. نتایج نشان داد پارامترهای مؤثر بر ضریب اختلاط طولی، ضریب زبری و نسبت عرض به عمق می‌باشند. از آنالیز حساسیت صورت گرفته مشخص شد تأثیر ضریب زبری بر ضریب اختلاط طولی بیشتر می‌باشد. روش ارائه شده در این تحقیق رهیافت جدیدی در تخمین ضریب پراکندگی طولی آلودگی در رودخانه‌ها محسوب شده و قابلیت ترکیب با مدل‌های ریاضی انتقال آلودگی را دارا می‌باشد