مدل های استوکستیک منطقه ای جریان سالانه حوزه های آبریز غرب ایران

Abstract

دراین مقاله، مدل استوکستیک سالانه AR(1) منطقه ای برای جریان سالانه رودخانه های حوزه های آبریزکرخه، کارون و دز ساخته شده است. بمنظور برآورد پارامترهای منطقه ای مدل های مزبور، از میان 213 ایستگاه هیدرومتری، تعداد 84 ایستگاه دارای حداقل 17 سال آمار برگزیده شد. ابتدا رابطه های رگرسیونی چند متغیره منطقه ای بین میانگین دبی سالانه، بارش و مساحت زیرحوزه ها بدست آمده است. سپس با بررسی ساختار منطقه ای و استوکستیک سری های زمانی سالانه جریان رودخانه ها، تغییرپذیری و خود همبستگی سری های زمانی و همگنی حوزه ها از نظر این ویژگی ها، ضریب خود همبستگی و ضریب تغییرهای منطقه ای برای هریک از حوزه های یاد شده محاسبه شده است. با محاسبه میانگین دبی سالانه هر زیرحوزه از رابطه های رگرسیونی حوزه مربوط و داشتن ضریب خود همبستگی و ضریب تغییرهای منطقه ای، به عنوان پارامترهای مدل AR(1)، سری های زمانی مصنوعی برای زیرحوزه مورد نظر که ممکن است فاقد آمار و یا آمار کم باشد، می توان تولید کرد. قابلیت اعتماد این سری های زمانی در طراحی و یا تحلیل سیستم های آبی بیشتر از تک سری زمانی مشاهده شده در حوزه هایی که حتی دارای آمار طولانی اند، است.