پیشگیری اقتضایی از کج‌روی

Abstract

<strong>زمینه و هدف: </strong>زمینه انجام این پژوهش، تاثیر قابل توجه پدیده «کج‌روی» در ایجاد اختلال در نظم اجتماعی و رویکرد‌های متفاوت جوامع مختلف در قبال این پدیده است که منجر به بروز واکنش‌ها و نتایج متفاوتی در برابر آن شده است. هدف از نگارش این مقاله، بررسی وضعیت موجود و پیشنهاد راهکار‌های موثر برای رفع هوشمندانه زمینه‌‌های کج‌روی در جامعه با استفاده از پیشگیری اقتضایی، در راستای افزایش موفقیت برنامه‌‌های پیشگیرانه است.<br /> <strong>روش‌شناسی:</strong> روش تحقیق بصورت کیفی بوده و با استفاده از داده‌‌های اولیه حاصل از بررسی اسناد و مطالعات کتابخانه‌ای و سپس مصاحبه دقیق با 16 نفر از خبرگان موضوع در این زمینه (مبتنی بر روش تحلیل تفسیری) صورت گرفته است.<br /> <strong>یافته‌‌ها و نتایج: </strong>یافته‌‌های پژوهش نشان می‌دهد که پیشگیری اقتضایی از کج‌روی، راهکار‌های پیشگیرانه‌ای هستند که ضمن درنظر گرفتن ارزش‌ها و عرف اکثریت جامعه، هدفمند و عملکردگرا بوده و با پیش‌بینی منطقی راه‌‌های جایگزین برای رفتار‌های انحرافی افراد کج‌رو، به‌دنبال افزایش موفقیت برنامه‌‌های پیشگیری از جرم است. برنامه‌‌های پیشگیری از کج‌روی باید به‌نحوی طرح‌ریزی شوند که ضمن برآوردن نسبی خواست‌ها و ارزش‌‌های مورد قبول اکثریت جامعه، آزادی عمل محدود و منطقی را برای اقلیتی که همنوا با سایر افراد جامعه نیستند (افراد کج‌رو) فراهم آورد، چون در غیر این‌صورت واکنش افراد ناهمنوا ممکن است فراتر از کج‌روی و در قالب جرایم خشن و ویرانگر بروز یابد، بنابراین پیشگیری اقتضایی از کج‌روی به‌دنبال آن است که تاحد معینی (به‌لحاظ اقتضائات اجتماعی– فرهنگی جامعه)، با رفتار‌های کج‌روانه برخورد شود و ضمن اجتناب از سرکوب هرگونه رفتار ناهمنوایانه، از بروز سرخوردگی و یا تبدیل رفتار آنها به جرایم خشن در جامعه جلوگیری شود.