ارزیابی کارایی حشره‌کش کلرفلوآزورون (EC 5%) برای کنترل کرم غلاف خوار سویا،Helicoverpa armigera Hub.

Abstract

کرم غلاف خوار سویاHub. <em>Helicoverpa armigera</em> یکی از آفات مهم این محصول است که لاروهای آن با تغدیه از برگ و غلاف سویا خسارت وارد می‌کنند. به منظور بررسی کارایی سموم جدید، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 7 تیمار و 3 تکرار در استان­های گلستان، مازندران واردبیل (مغان) در سال 1390 اجرا شد. تیمارهای آزمایشی عبارت بودند از:<em>کلرفلوآزورون (آتابرون</em><em>^®</em><em>EC 5%</em><em>)</em> 750، 500 و 1000 میلی لیتر در هکتار، ایندوکساکارب (SC 15%) 250 میلی لیتر در هکتار، تیودیکارب (DF 80%) یک کیلوگرم در هکتار، پروفنفوس (EC 50%) 5/2 لیتر در هکتار و شاهد (آب پاشی). عملیات سمپاشی زمانی اجرا شد که اکثر تخم ها تفریخ و لاروهای جوان شروع به تغذیه کرده بودند. نمونه­برداری­ یک روز قبل از سمپاشی و به ترتیب 3 ، 7 و 14 روز بعد از سمپاشی انجام شد. در هر نمونه‌برداری 10 بوته به‌طور تصادفی انتخاب و تعداد لاروهای زنده روی هر بوته شمارش شد. درصد تاثیر حشره‌کش­ها با استفاده از فرمول هندرسون-تیلتون محاسبه و تجزیه واریانس داده­ها، با استفاده از نرم افزار SAS 9.1انجام شد. نتایج حاصل نشان داد که از نظر درصد تاثیر بین تیمارها اختلاف معنی­دار وجود دارد و نتایج تیمارها در هر سه استان مشابه بوده است. مقایسه میانگین درصد تلفات بر اساس آزمون دانکن نشان داد که کمترین درصد تلفات کرم غلاف خوار 3 روز پس از سمپاشی بوده است. میانگین درصد تاثیر آفت­کش­های مورد بررسی در استان‌های اردبیل، مازندران وگلستان نشان داد که <em>کلرفلوآزورون</em> 1000، به ترتیب با میانگین درصد کارایی 30/89، 67/74، 05/60 و ایندوکساکارب با میانگین کارایی 57/87، 73/77 و 68/57 درصد در رده نخست قرار داشت. <em>کلرفلوآزورون</em> 750 (69/83، 87/60، 86/35 درصد) <em>کلرفلوآزورون</em> 500 (42/75، 1/53، 93/40 درصد)، تیودیکارب (69/75، 33/45، 81/34 درصد) و پروفنفوس (64/68، 17/35، 85/31 درصد) به ترتیب در گروه­های بعدی قرار گرفتند. بنابراین حشره‌کش‌های آتابرون ( با دز 1000 میلی لیتر در هکتار) و ایندوکساکارب SC 15% (به میزان 250 میلی لیتر در هکتار) بیشترین تاثیر را روی کرم غلاف خوار سویا داشتند و در نتیجه هر دو آن ها برای کنترل غلاف خوار سویا <em>H. armigera</em> توصیه می‌شود.