بهبود کارآیی بذرهای زوال یافته کدوی پوست کاغذی با استفاده از پیش‌تیمار نیترو پروساید سدیم تحت تنش خشکی

Abstract

به‌منظور بررسی اثر نیترو پروساید سدیم به عنوان ترکیب آزاد کتتده اکسید نیتروژن در بهبود کارآیی بذرهای زوال یافته کدوی پوست کاغذی تحت تنش خشکی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در آزمایشگاه تکنولوژی بذر دانشکده کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا همدان انجام شد. پیش‌تیمار غلظت‌های مختلف نیتروپروساید سدیم شامل صفر (پیش‌تیمار شده با آب)، 25، 50 و 75 میکرومولار در سطوح خشکی صفر، 2/0-، 4/0- و 6/0- مگاپاسکال مورد ارزیابی قرار گرفت. شاخص‌های درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، بنیه بذر، طول گیاهچه، هیدرات‌های کربن‌ محلول، پروتئین‌های محلول، هدایت الکترولیتی غشاء، مالون دی‌آلدهید، فعالیت آنزیم های کاتالاز، سوپراکسید دیسموتاز و آسکوربات پراکسیداز بررسی شد. نتایج نشان داد پیش‌تیمار بذرها با غلظت‌های مختلف نیترو پروساید سدیم، از کاهش معنی‌دار شاخص‌های جوانه‌زنی بذرهای زوال یافته کدوی پوست کاغذی تحت تنش خشکی جلوگیری نمود. به‌طوری‌که در پتانسیل 6/0- مگاپاسکال، پیش‌تیمار بذرها با 75 میکرومولار نیترو پروساید سدیم سبب افزایش سرعت جوانه‌زنی، شاخص بنیه بذر، قندها و پروتئین‌های محلول به-ترتیب به‌میزان 25، 1/214، 8/90، 1/117 درصد و برای فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، سوپراکسید دیسموتاز و آسکوربات پراکسیداز به‌ترتیب حدود 34، 5/14و 4/41 درصد نسبت به شاهد گردید. بنابراین پیش‌تیمار نیتروپروساید سدیم به‌ویژه با غلظت 75 میکرومولار به دلیل کاهش تنش اکسیداتیو ناشی از زوال و خشکی برای کدوی پوست کاغذی قابل توصیه است.