بررسی کارایی گیاه پالایی در اراضی کشاورزی آبیاری شده با پساب فاضلاب در جنوب تهران

Abstract

جهت بررسی کارایی گیاه پالایی با آفتابگردان، ذرت و شلغم، پژوهشی در سال 1396-1395 در اراضی کشاورزی جنوب تهران با استفاده از طرح بلوک‌های کامل تصادفی انجام شد. کادمیوم در هر سه قسمت برگ، ساقه و دانه آفتابگردان موجود بود اما بیشترین غلظت در برگ (54/0 میلی گرم در کیلوگرم ماده خشک) مشاهده شد. بیشترین مقادیر جذب آهن در هر سه گیاه آفتابگردان، ذرت و شلغم در بخش ریشه‌ها انجام شد و غلظت آن در ریشه به طور معنی دار بیشتر از سایر قسمت‌های گیاهان بود. تجمع زیستی کادمیوم در دو گیاه آفتابگردان و ذرت به ترتیب 59/0 و 12/0 بود. فاکتور انتقال منگنز در سه گیاه آفتابگردان، ذرت و شلغم به ترتیب برابر با 88/1، 30/1 و 30/2 بود. در بین سه گیاه مطالعه شده، انتقال عناصر روی، منگنز و مس در گیاه آفتابگردان به ترتیب برابر 99/4، 88/1 و 21/2 بود که نشانگر توان گیاه پالایی آن است . در غالب موارد غلظت عناصر در اندام‌های هوایی گیاهان مطالعه شده در حد کفایت بود اما استفاده گیاهان دارای توان بالای جذب عناصر سنگین (مشابه آفتابگردان) هم زمان با مصرف آب فاضلاب از تجمع این عناصر در خاک جلوگیری کرده و محصول تولیدی نیز قابلیت استفاده خواهد داشت.