تعیین دماهای کاردینال دو گونه ماشک گل خوشه‌ای (Vicia sativa; Vicia pannonica) در واکنش به دما و پتانسیل‌های مختلف آب با استفاده از مدل دو تکه‌ای

Abstract

این تحقیق با هدف بررسی جوانه‌زنی دو گونه ماشک گل خوشه‌ای (<em>Vicia pannonica</em>و<em>Vicia sativa</em>) تحت دماهای (5، 10، 15، 20، 25، و30 درجه سانتی‌گراد) و پتانسیل‌های آبی مختلف (0، 2-، 4-، 6-، 8- و 10- بار) در آزمایشگاه زراعت دانشگاه ولی عصر رفسنجان به صورت فاکتوریل سه عامله در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار اجرا شد. رابطه بین سرعت جوانه‌زنی و دما با استفاده از مدل دو تکه‌ای مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که در پتانسیل‌های مختلف آب، دمای پایه برای جوانه‌زنی گونه <em>Vicia pannonica</em> بین 3.65- تا 1.39، دمای مطلوب بین 23.99 تا 25.57 و دمای سقف بین 30 تا 58.54 درجه سانتی‌گراد بود. ساعت زیستی برای جوانه‌زنی این گونه نیز در پتانسیل‌های مختلف آب بین 32.29 تا 74.97 ساعت بود. همچنین در پتانسیل‌های مختلف آب، دمای پایه برای جوانه‌زنی گونه <em>Vicia sativa</em> بین 3.54- تا 1.39، دمای مطلوب بین 22.70 تا 25.64 و دمای سقف بین 30 تا 42.28 درجه سانتی‌گراد بود. ساعت زیستی برای جوانه‌زنی این گونه نیز در پتانسیل‌های مختلف آب بین 33.10 تا 83.54 ساعت بود. نتایج مربوط به سرعت جوانه­ زنی در هر دو گونه حاکی از آن بود که با افزایش پتانسیل آب، سرعت جوانه­ زنی کاهش یافت. در تمامی پتانسیل‌های آب روند سرعت جوانه‌زنی تا دمای 25 درجه سانتی‌گراد افزایشی و پس از آن کاهشی بود. از این پارامترها و روابط بدست آمده می‌توان برای پیش بینی زمان تا جوانه­ زنی یا سیز شدن این دو گونه ماشک گل خوشه­ ای در پتانسیل­ های مختلف آب استفاده نمود.