تاثیر هیدروپرایمینگ بذر سویا بر درصد و متوسط جوانهزنی در شرایط آزمایشگاهی و عملکرد و اجزای عملکرد در مزرعه تحت تنش خشکی

Abstract

به منظور بررسی اثرات هیدروپرایمینگ بذر بر عملکرد و اجزای عملکرد سویا رقم ویلیامز تحت تنش خشکی، آزمایشی به<br />صورت کرت های خرد شده در قالب بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار در سال 1390در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه آزاد<br />اسلامی واحد شهرری اجرا شد. کرت های اصلی شامل دو رژیم آبیاری، آبیاری پس از 50و 100میلی متر تبخیر از تشت<br />تبخیر به ترتیب بعنوان شرایط مطلوب و تنش خشکی و کرت های فرعی شامل پنج مدت هیدروپرایمینگ بذر ) 6 ، 4 ،2و 8<br />ساعت خیساندن و خشک کردن بذر در 4نوبت در سایه به همراه عدم پرایمینگ بود( و در شرایط آزمایشگاه به صورت کاملا<br />تصادفی با چهار تکرار انجام شد. پرایمینگ بذر در شرایط آزمایشگاهی حاکی از بهبود درصد و متوسط زمان جوانه زنی بود به<br />طوری که برای درصد جوانه زنی مشاهده شد که 4ساعت خیساندن و 4ساعت خشکاندن بذور با میانگین 95/66درصد<br />بیشترین درصد جوانه زنی را دارا بود و کمترین میزان میانگین زمان جوانهزنی مربوط به 6ساعت خیساندن و 6ساعت خشک<br />کردن بذرها در سایه در چهار نوبت با 1/29روز بود. نتایج نشان داد که تنش خشکی، عملکرد، تعداد غلاف بوته، تعداد دانه<br />در غلاف، وزن هزاردانه، و شاخص برداشت را کاهش داد. هیدروپرایمینگ بذر در هر دو شرایط آبیاری معمولی و تنش<br />خشکی، موجب بهبود عملکرد دانه، وزن هزار دانه و شاخص برداشت شد. بیشترین میزان عملکرد دانه با میانگین4012<br />کیلوگرم در هکتار در شرایط عدم وجود تنش و مقاوم سازی به مدت 4ساعت به دست آمد. همچنین تحت شرایط تنش<br />خشکی، هیدروپرایمینگ از طریق بهبود صفات مرتبط با رشد و عملکرد، موجب افزایش عملکرد گردید، به طوری که در این<br />شرایط نیز هیدروپرایمینگ به مدت 4ساعت نتیجه بهتری در پی داشت و منجر به تولید بالاترین عملکرد دانه در شرایط تنش<br />خشکی با میانگین 2883کیلوگرم در هکتار گردید. بنابراین میتوان از تیمار هیدروپرایمینگ بذر به عنوان راهکاری جهت<br />افزایش عملکرد دانه سویا در شرایط رطوبتی مختلف استفاده نمود