بهبودجنبه های فیزیولوژیک بذرسیاهدانه (.L sativa Nigella (در خاک آهکی: نقش مقدار فسفر بذر تحت تأثیر تغذیه بوته مادری

Abstract

به منظور ارزیابی برخی جنبههای فیزیولوژیک بذر سیاهدانه در واکنش به فراهمی فسفر در خاک آهکی، آزمایشی در سال<br /> 92-1391 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. منابع اصلاح کننده خاک آهکی (شامل ورمی کمپوست (V(<br /> + باکتری تیوباسیلوس(T ،(گوگرد (S + (T ،T+S+V و شاهد) در کنار سطوح فسفر (صفر، 30 و 60 کیلوگرم در هکتار از<br /> منبع فسفات دی آمونیوم) به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی به ترتیب عامل اول و دوم آزمایش در<br /> نظر گرفته شدند. جهت ارزیابی بنیه بذر در واکنش به تغذیه فسفر در بوته مادری از آزمون REاستفاده شد که طبق نتایج این<br /> آزمون، درصد جوانهزنی در روز چهارم به عنوان ارزیابی بنیه بذر سیاهدانه تعیین شد. نتایج نشان داد که کاربرد منابع اصلاح<br /> کننده خاک (T+V ،T+S و T+S+V ،(مقدار فسفر در پوسته، درصد فسفر پوسته به کل فسفر بذر و متوسط زمان جوانهزنی را<br /> به طور معنیدار کاهش داد. کاربرد T+S+V در مقایسه با شاهد منجر به کاهش مقدارفسفردرپوسته و متوسط زمان جوانهزنی به<br /> ترتیب تا 18 ،10 درصد شد. از سویی دیگر، کاربرد تیمارهای ذکر شده منجر به افزایش معنیدار وزن هزار دانه، بنیه بذر،<br /> مقدار فسفر در جنین و در بذر شد. بین وزن هزار دانه و غلظت فسفر در پوسته بذر نیز ارتباط منفی وجود داشت<br /> R =0/66**)<br /> 2<br /> ). به نظر میرسد که در شرایط محدودیت فسفر خاک، گیاه مادری از طریق تخصیص بیشتر فسفر به پوسته،<br /> ترجیح میدهد به جای افزایش بنیه، بذرهایی با دوام بالاتر تولید کند. <br />