بررسی اثر دمای تیمار گرمایی و قطر گرده‌بینه بر تغییر شکل عرضی و گسترش ترک‌های سطح مقطع گرده‌بینه ممرز

Abstract

در طی تیمارگرمایی گرده‌بینه در فرایند تولید تخته‌لایه، تغییرشکل ناشی از انبساط گرمایی (هیگروترمیک) چوب در جهت عرضی، می‌تواند نقش موثری در گسترش ترک‌های سطح مقطع گرده‌بینه داشته باشد. در این پژوهش تغییر شکل عرضی سطح مقطع و ترک‌های انتهایی گرده‌بینه‌های گونه ممرز در تیمار گرمایی بررسی شده‌است. تعداد 27 درخت سالم ممرز از سه گروه قطری، در جنگل آموزشی- پژوهشی دانشکده منابع طبیعی واقع در خیرودکنار نوشهر قطع شده و از هر درخت یک گرده‌بینه و دو صفحه در دو انتهای آن به فاصله حدود سه متر از یکدیگر تهیه شد. به کمک این صفحه‌ها تغییر شکل الاستیک و تغییر شکل هیگروترمیک در جهت عرضی اندازه‌گیری شد. ترک‌های سطح مقطع گرده‌بینه‌ها نیز قبل و بعد از تیمار گرمایی اندازه‌گیری شدند. سپس داده‌های به‌دست آمده مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند. نتایج این بررسی نشان می‌دهد که تغییر شکل هیگروترمیک کلی بدون پیروی از الگویی ویژه بین گروه‌های قطری گرده‌بینه‌های ممرز متفاوت است.عامل‌نسبی بلندترین ترک و درصد افت گرده‌بینه در قطرهای مختلف تغییرات زیادی را نشان نداده‌اند. با افزایش دمای تیمار گرمایی در محدوده مورد بررسی،تغییرشکل هیگروترمیک کلی و نیز میانگین طول ترک‌های سطح مقطع، عامل نسبی بلندترین ترک و درصد افت گرده‌بینه‌ها، افزایش می‌یابند.