ارتباط بین گروه‌های اکولوژیک گیاهی و شرایط ادافیک رویشگاه

Abstract

عناصر رویشی موجود در اکوسیستم طبیعی که نیمرخ بوم‌شناسی مشابهی برای یک یا چند عامل بوم‌شناسی دارند، گروه‌های اکولوژیک را تشکیل می‌دهند، در حقیقت با تشخیص گروه‌های بوم‌شناسی می‌توان به اختلاف عوامل متغیر محیطی در رویشگاه‌های مختلف پی برد. هدف از اجرای این تحقیق، شناسایی گروه‌های اکولوژیک و ارتباط آن با شرایط ادافیک رویشگاه است که در سری چهارم جنگل آموزشی ـ پژوهشی دانشگاه تهران واقع در خیرودکنار ـ نوشهر انجام شده است. به منظور تعیین سطح رولوه (قطعه نمونه) از روش حداقل سطح استفاده شد. بر این اساس سطح قطعه نمونه 400 مترمربع تعیین شد و در پی آن 151 رولوه برای بررسی پوشش گیاهی با استفاده از روش ترکیبی براون ـ بلانکه برداشت شدند. پس از برداشت اطلاعات پوشش گیاهی در نتیجه تجزیه و تحلیلTWINSPAN گروه‌های بوم‌شناسی تفکیک شده و در هر گروه گونه‌های ترجیح‌پذیر مشخص شدند. بر اساس نتایج گروه‌های اکولوژیک و حضور گونه‌های ترجیح‌پذیر، 36 نقطه برای تعیین خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک مشخص شد و نمونه‌های حاصل از آن مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. به منظور تجزیه و تحلیل خصوصیات خاک پیرامون تغییرات پوشش گیاهی، از روش تجزیه و تحلیل چند متغیره مانند تجزیه و تحلیل مولفه‌های اصلی PCA استفاده شد. نتایج نشان می‌دهد که در گروه اکولوژیک اول با عنصر رویشی Ruscus hyrcanus و گروه دوم با عناصر رویشیAsperula odorata, Viola odorata, Hypericum androsaemum, Dryoptris filix-mass مشخصه‌های شیمیایی خاک و در گروه‌های سوم با عناصر رویشی Oplismenus undulatifolia, Cyclamen caucasicum و چهارم با گونه‌های Mespilus germanica Rumex sanguineus, Solanum kisereitzcki, مشخصه‌های فیزیک خاک بیشترین تاثیر را دارند. همچنین رویشگاه‌هایی که گروه‌های اکولوژیک اول و دوم در آن حضور دارند، وضعیت مناسب‌تری را دارا می‌باشند.