بررسی پویایی‌شناسی جمعیت قوچ و میش ارمنی(Ovis orientalis gmelini) در منطقه حفاظت‌شده و پناهگاه حیات وحش انگوران، زنجان

Abstract

فقدان اطلاعات کافی درباره بسیاری از گونه‌های حیات وحش مانع از برنامه‌ریزی دقیق برای مدیریت این گونه‌ها شده است. در این تحقیق اطلاعاتی در مورد متغیرهای جمعیت‌شناختی و اندازه جمعیت گوسفند وحشی در منطقه انگوران، زنجان از مهر 1382 تا اردیبهشت 1383 جمع‌آوری شده است. نتایج سرشماری کل جمعیت در سال 1382 به کمک افراد اداره کل محیط زیست زنجان برابر با 1658 به دست آمد. درستی این مقدار با تقسیم‌بندی منطقه انگوران به 8 زیرناحیه و انتخاب تصادفی 6 مورد از آنها و سرشماری داخل این 6 زیرناحیه انتخاب‌شده، بررسی شد. نرخ رشد جمعیت بر اساس داده‌های به دست آمده از سرشماری طی سال‌های 1372 الی1382 و برازش رگرسیون خطی به آنها و محاسبه شیب خط رگرسیون به عنوان نرخ رشد جمعیت، به دست آمد. نرخ افزایش ذاتی جمعیت گوسفند وحشی منطقه انگوران با در نظر گرفتن وزن متوسط گوسفند بالغ برابر 106/24 کیلوگرم، 47/0 برآورد شد. نرخ مرگ و میر برای گوسفندهای نر بالغ با جمع‌آوری جمجمه و تشکیل جدول زندگی محاسبه شد. احتمال‌های انقراض برای جمعیت گوسفند وحشی ناحیه مورد مطالعه، به کمک نرم‌افزار ورتکس محاسبه شد. در این زمینه شش سناریوی مختلف شبیه‌سازی شد و در سناریوی ششم سعی شد با تغییر مکرر شاخص‌های ورودی ورتکس، نرخ رشد شبیه‌سازی‌شده مشابه نرخ رشد محاسبه‌شده گردد. به‌دلیل اهمیت انگل‌ها در پویایی جمعیت گوسفندان وحشی، انگل‌های سرگین نیز مورد مطالعه قرار گرفت. نتیجه‌این بررسی شناسایی انگل‌هایی از جنس‌های تریشوریس و مارشالاژیا است. همچنین نماتود‌های معمولی و اووسیت نیز مشخص شدند که برای شناسایی دقیق جنس آنها به کشت آزمایشگاهی آنها نیاز است.