زون بندی پارک ملی کویر

Abstract

طرح مدیریت پارک های ملی دربر گیرنده برنامه ها وراه کارهایی است که نحوه اداره پارک را در قالب حفاظت و بهره برداری مدنظر قرار می دهد.تحقق اهداف پارک داری در دراز مدت مستلزم انجام فرایند زون بندی و تدوین برنامه های مشخصهر زون می باشد .پارک ملی کویر با مساحتی معادل 419613هکتار در 50 کیلو متری جنوب شرقی شهر تهران واقع شده است وبه عنوان نمونه بارزی از اکوسیستم های خشک و بیابانی زیستگاه گونه های با ارزشی همچون یوزپلنگ ،گورخر،جبیر،هوپره و... است.در این مطالعه شناسایی منابع اکولوژیکیواقتصادی – اجتماعی به عنوان گام نخست فرایند ارزیابی منجر به تهیه نقشه های منابع پایه ‹مقیاس1:50000› شد. فرایند نقشه سازی با استفاده از داده های منابع اکولوژیکی پایدار ،مبتنی بر روش تجزیه وتحلیل سیستمی منجر به شناسایی 863 یگان زیست محیطی شد وبا استفاده از مدل های اکولوژیکی ویژه پارکداری توان یگان ها برای زون های هفت گانه ارزیابی شد .سپس اولویت بندی وساماندهی زون ها بر اساس اهداف مدیریت پارک های ملی انجامشد ودر پایان نقشه زون بندی به مثابه موزاییکی از واحد های همگن برنامه ریزی و مدیریت به دست آمد و با تدوین برنامه های کوتاه مدت،نحوه اجرای فعالیت زون ها و روند مدیریت پارک ملی کویر در جهت کاهش تضاد بین بهره برداریو حفاظت در دراز مدت مشخص شد .نتیجه مطالعه حاکی از آن است که زون اندوختگاه بازداشته ‹امن›95/15 درصد از پارک ملی کویر را پوشش میدهد و زون های حفاظتی 63/33 درصد،تفرج متمرکز82/7 درصد،بازسازی 27/1درصد،استفاده ویژه 47/2 درصد،و تاریخی فرهنگی01/3 درصد از سطح پارک را به خود اختصاص داده اند .