گرشاسب در «روایت پهلوی» و دیگر متون زبان پهلوی

Abstract

<span lang="FA" dir="RTL">در این مقاله به روایات و مباحثی که در متون پهلوی دربارۀ گرشاسب آمده است می‌پردازیم. در متون پهلوی، نابودی ضحاک به دست گرشاسب صورت می‌گیرد. این پژوهش، به بررسی گرشاسب پهلوان حماسی <em>گرشاسب­نامه</em> در روایت پهلوی و دیگر متون زبان پهلوی می‌پردازد. در فصل هشتم روایت پهلوی، سخن از ظهور موعودان زردشتی است که هرکدام به فاصلة هزار سال و طبق عقیدة مزدیسنان، پس از هزار و پانصد سال ظهور می­کنند. یکی از این موعودان «هوشیدر» از فرزندان زردشت است. پس از این‌که هوشیدر عدالت، راستی و پاکی را در زمین برقرار کرد، اهریمن با آفرینش دیو «ملکوسان» که باران بر می‌انگیزد، جهان را زیر سلطه خواهد برد و بر راستی چیره خواهد شد. در روایت پهلوی که متنی بازمانده به زبان فارسی میانه است، اَعمال گرشاسب از زبان خود وی، برشمرده شده و تقریباً مانند داستانی است و عنوان آن «داستان روان گرشاسب» می‌باشد. در متن‌های پهلوی از روان گرشاسب گناهکار به سبب آزردن آتش بازخواست می‌شود و با میانجی‌گری زردشت بخشوده می‌شود.</span>