پیشگیری غیرکیفری ازوقوع جرم ( ازتئوری تاعمل )

Abstract

در هر مکتب و منطقی این امر پذیرفته شده که همواره پیشگیری بهتر از درمان و مقدم بر آن است. برخورد با جرائم و مجازات مجرمین در واقع نوعی درمان و تسکین آلام مجنی علیه و خسارات وارده به جامعه است. عرف نیز به این امر قائل است که علاج واقعه را قبل از وقوع باید کرد. احتراز روحی و روانی آدمی از وقوع خطرات احتمالی، بیانگر آن است که « اصل تقدم پیشگیری بر درمان »، ریشه در فطرت و سرشت آدمی دارد. از جهتی امروزه با وجود هزینه‌های بالای برخورد با مجرمان و مجازات آنها ، چه هزینه‌های زندان اعم از امکانات ، نیروی انسانی مورد نیاز، مکان آنها و ... و چه هزینه‌های تعقیب و مورد پیگرد قرار دادن مجرمان، شاید چندین برابر هزینه‌ای باشد که برای پیشگیری از وقوع جرم می‌شود.از سوی دیگر ارتکاب جرم آثار و تبعات زیانباری را برای مجرم وجامعه در برداشته و صدمه های زیادی را هم بر شخص مجرم و هم بر اعضای جامعه وارد می‌سازد. مجازات هر چند که بتواند مجرم را متنبه سازد و جنبه ارعاب و عبرت‌پذیری داشته باشد، به هیچ وجه نمی‌تواند آثار زیانبار و مخرّب آن را جبران کند و مجرم و جامعه را به جایگاه قبل از وقوع جرم بازگرداند. بنابراین در این مقاله برآنیم علاوه بر بیان شیوه‌های علمی و عملی پیشگیری غیر کیفری از وقوع جرم، به لحاظ فراسازمانی، ملی و حتی بین المللی بودن پیشگیری، نقش مشارکت مردم، سازمان‌های مردم نهاد و مأمور به خدمات عمومی و سایر بخشها، به منظور تعامل و همکاری منسجم و هدفمند با ارکان نظام عدالت کیفری در دست یابی به این مهّم را تبیین و احصاء نماییم.