ارزیابی ارقام سویا در آرایش و تراکم‌های مختلف کاشت در استان گلستان

Abstract

این پژوهش به منظور ارزیابی واکنش ارقام سویا از نظر عملکرد دانه و بعضی از خصوصیات زراعی در آرایش و تراکم‌های مختلف کاشت در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گرگان انجام شد. سه رقم سویا با نام‌های سپیده، سحر و کتول درآرایش و تراکم‌های های مختلف کاشت به صورت یک و دو ردیفه بر روی پشته‌هائی به عرض 50 و 75 و 85 سانتی‌متر کاشته شدند. طرح آزمایشی به صورت کرت‌های خرد شده در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار به صورت سه آزمایش جداگانه برای هر رقم و به مدت دو سال (1385 و 1386) بود. تجزیه واریانس‌ مرکب داده‌های دو سال نشان داد که اختلاف معنی‌دار بین عملکرد دانه ارقام در دو سال آزمایش وجود داشت و هر سه رقم در سال دوم دارای عملکرد دانه بسیار کمتری بودند. عملکرد دانه رقم سپیده در فواصل مختلف خطوط دارای اختلاف معنی‌داری بود و این رقم بیشترین عملکرد دانه را در کشت دو ردیفه بر روی پشته‌هائی با فاصله 75 سانتی‌متر و تراکم 500 هزار بوته در هکتار با میزان 2459 کیلوگرم در هکتار داشت. رقم سحر در فواصل مختلف خطوط اختلاف معنی‌داری نشان داد و این رقم بیشترین عملکرد دانه را در کشت یک ردیفه با فاصله خطوط 50 سانتی‌متر و با میزان 2560 کیلوگرم در هکتار تولید کرد. بیشترین عملکرد دانه این رقم از تراکم 300 هزار بوته در هکتار به دست آمد. رقم کتول بیشترین عملکرد دانه را در کشت دو ردیفه بر روی پشته هائی با فاصله خطوط 75 سانتی‌متر با 2992 کیلوگرم در هکتار تولید کرد. نتایج این پژوهش نشان داد که ارقام سویا دارای واکنش‌های متفاوتی به تراکم بوته و آرایش‌های کاشت بودند و برای دستیابی به پتانسیل عملکرد دانه هر رقم باید الگوی مناسب کاشت آن‌ را به کار برد.