برهمکنش پایه و پیوندک در برخی ارقام گلابی اروپایی (Pyrus communis L.) و آسیایی (Pyrus serotina Rehd.) روی پایه رویشی پیرودوارف

Abstract

به منظور یافتن پایه مناسب برای تولید تجاری گلابی آسیایی و همچنین بررسی سازگاری و چگونگی رشد آن با پایه پیرودوارف، مطالعه‌ای در سال‌های باغی 1393 و 1394 در شرایط آب و هوایی تهران انجام شد. در این پژوهش دو رقم گلابی آسیایی `KS6´ و `KS10´ به همراه یک رقم اروپایی (شاه‌میوه) روی پایه پیرودوارف پیوند شدند و طی دو سال، صفات مربوط به رشد رویشی و چگونگی رشد ریشه اندازه‌گیری شد. همچنین میزان عناصر غذایی برگ و میزان تجمع نشاسته در بالا و پایین محل پیوند مورد بررسی قرار گرفت. برای مشخص شدن سازگاری این ارقام با پایه پیرودوارف بررسی آیزوزایمی توسط ژل اکریل‌امید انجام گرفت. نتایج نشان داد که میزان رشد این ارقام اختلاف معنی‌داری با یکدیگر داشت و میزان رشد `KS10´در مجموع دو سال کمتر بود، درحالیکه میزان عناصر غذایی برگ در آن‌ها اختلاف معنی‌داری را نشان نداد. این سه رقم از نظر میزان تجمع نشاسته اختلاف معنی‌داری باهم داشتند و میزان تجمع نشاسته در رقم شاه‌میوه کمتر بود. بررسی آیزوزایمی نیز نشان داد که باندهای A و B که در پایه پیرودوارف وجود داشتند در رقم شاه‌میوه نیز ظاهر شدند اما در ارقام گلابی آسیایی فقط باند B وجود داشت. نتایج این پژوهش نشان داد که پایه پیرودوارف با رقم شاه‌میوه سازگار و با گلابی‌های آسیایی نیمه سازگار است. بررسی عادت رشد ریشه این پایه پیرودوارف با پایه بذری گلابی درگزی نیز نشان داد که ریشه پیرودوارف در خاک به صورت سطحی و افقی رشد می‌کند. بنابراین استفاده از این پایه برای گلابی آسیایی و اروپایی و در مناطقی که با کمبود آب مواجه است با یستی با توجه به کمبود آب و با در نظر گرفتن ملاحظات لازم و با احتیاط همراه باشد و اصولا نبایستی بدون پژوهش‌های لازم توصیه شود.