ارزیابی خصوصیات رویشی و زایشی برخی ارقام تجاری گلابی روی پایه‌های هم گروه کوئینس در شرایط آب و هوایی اصفهان

Abstract

در این پژوهش اثر چهار پایه رویشی کوئینس شامل پایه‌های BA29، کوئینس A، کوئینس B و کوئینس C به همراه دو پایه دانهالی محلی گنجونی و دانهالی گلابی در برهمکنش با ارقام شاه میوه، نطنزی و سبری مورد بررسی قرار گرفت. در انتهای فصل رشد صفات رویشی و پس از باردهی، عملکرد و برخی صفات کیفی میوه در هر یک از برهمکنش‌های پایه و پیوندک یادداشت شد. نتایج نشان داد عوامل سال، پایه و اثر متقابل پایه و رقم بر صفات مورد بررسی اثر معنی‌داری داشتند. بیش‌ترین قطر پایه (4/10سانتی‌متر)، قطر رقم (6/10 سانتی‌متر)، قطر محل پیوند (7/10 سانتی‌متر) و ارتفاع درخت (7/240 سانتی‌متر) در برهمکنش ارقام با پایه گنجونی و سپس با پایه دانهالی گلابی مشاهده شد. کم‌ترین رشد قطری پایه (4/6 سانتی‌متر)، رقم (97/6 سانتی‌متر) و محل پیوند (1/8 سانتی‌متر) در برهمکنش ارقام با پایه کوئینس A، کوئینس B و به ویژه کوئینس C به دست آمد. ارقام مورد بررسی روی پایه‌های دانهالی گلابی و گنجونی بدون داشتن اختلاف معنی‌دار با یک دیگر بیش‌ترین رشد رویشی سالیانه (1/63 سانتی‌متر) را داشتند. پایه‌های کوئینس در هر سه رقم، رشد رویشی کم‌تری را به درخت القا کردند. برهمکنش ارقام با پایه‌های کوئینس، عملکرد و عملکرد به سطح مقطع تنه بیش‌تری را در مقایسه با عملکرد و عملکرد به سطح مقطع تنه (24/0 کیلوگرم بر سانتی‌متر مربع) پایه‌های دانهالی به دنبال داشتند. بین رشد رویشی برهمکنش‌های پیوندی و محصول‌دهی آن‌ها ارتباط منفی دیده شد. نوع پایه بر خصوصیات کیفی میوه نیز اثرگذار بود، به طوری که پایه‌های کوئینس A، B و BA29 علاوه بر القای زودباردهی، سایر صفات کیفی میوه از جمله زمان رسیدن میوه، یکنواختی، تقارن، اندازه، کیفیت گوشت میوه و بازارپسندی میوه را نیز تحت تاثیر قرار دادند. به غیر از برهمکنش شاه میوه و نطنزی روی پایه کوئینس B، سایر ترکیبات پیوندی با پایه‌های کوئینس سازگاری نشان دادند.