مدل‌بندی، تحلیل و پیش‌بینی الگوی سری زمانی تعداد خودکشی‌ها در استان ایلام

Abstract

زمینه: در علوم اجتماعی علم آمار و تحلیل‌های آماری به جایگاه ویژه‌ای رسیده‌اند. یکی از مهم‌ترین ابزار حرفه‌ای آماری، فرایندهای تصادفی به صورت عام و سری‌های تصادفی به صورت خاص هستند که در مواردی که عنصر زمان در تجزیه‌و‌تحلیل‌ها وارد می‌شود. هدف: موضوع مورد مطالعه در این پژوهش، خودکشی در استان ایلام است که داده‌های مورد بررسی در دو دسته‌ی عمده‌ی ماهانه و سالانه تجزیه و تحلیل شده‌اند. داده‌های ماهانه‌ی شامل تعداد خودکشی‌ها به تفکیک جنسیت و تعداد اقدام به خودکشی‌ها در هر شهرستان و کل استان می‌باشند و داده‌های سالانه علاوه بر موارد ماهانه، شامل نرخ خودکشی‌ها به تفکیک جنسیت و نرخ اقدام در هر شهرستان و کل استان می‌باشد. هدف اصلی یافتن الگوی سری زمانی و پیش‌بینی بر اساس آن است که در این کار به صورت سالانه تا 5 سال و به صورت ماهانه تا 48 ماه آتی با درصد اطمینان‌های 80% و 95% و به صورت نقطه‌ای انجام گرفته است. روش: از تجزیه‌و‌تحلیل سری زمانی با رویکرد باکس-جنکینز استفاده می‌کنیم. کارهای تجزیه و تحلیل آماری و رسم نمودارها در این پژوهش با استفاده از چند نرم‌افزار R، SPSS، STATA و Microsoft Office Excel صورت گرفته‌اند. یافته‌ها: آزمون‌های آماری نقطه‌ی شکست میانگین، نقطه‌ی شکست واریانس و نقطه‌ی شکست میانگین-واریانس همچنان فرض صفر را تایید می‌کنند. نتیجه‌گیری: روند تعداد و نرخ خودکشی در استان همچنان بالا و نگران کننده است اگرچه پیش‌بینی‌ها حاکی از نزول در سری زمانی تعداد خودکشی‌های زنان، تعداد خودکشی‌های مردان، تعداد کل خودکشی‌ها و تعداد اقدامات و به همین رو در نرخ‌ها هستند.