هویت فرهنگی به مثابه گفتمان دفاعی در نظام فکری آیت الله خامنه ای(مدظله)

Abstract

هویت فرهنگی از عمده مسائل مطالعات فرهنگی و جامعه­شناسی فرهنگی در همه جوامع، بالاخص جوامع در حال گذار است. امروزه عمده متفکران اجتماعی در جهان در سایه تحولات سریع و پرشتاب عصر جدید به تبع جهانی­سازی و جهانی­شدن، در ادبیات خود از مسأله هویت و بالاخص جایگاه فرهنگ در منازعه­های آفندی و پدافندی سخن گفته­اند. یکی از راه­های پرداختن به این مسأله در ایران، بررسی اندیشه­های فکری- فرهنگی راهبردی در فضای سیاسی و اجتماعی جامعه ایرانی است. فهم و شناخت خوانش اسلامی- به عنوان یکی از جریان­های اصلی پس از وقوع انقلاب اسلامی که به نیروی هژمون مبدل گشت- از هویت­فرهنگی و دگرهای معارض آن می‌تواند بستر مناسبی برای سیاست­گذاران، مجریان و حافظان راهبردی الگوی خطوط فرهنگی درگفتمان دفاعی فراهم سازد. این مقاله با کاربست تحلیل گفتمان به مثابه یک روش و همچنین به تصویر کشیدن روش تحلیل گفتمان به مثابه یک مدل، درصدد تبیین الگوی هویت‌فرهنگی به مثابه گفتمان دفاعی در اندیشه آیت­الله سید علی خامنه­ای (حفظه الله) به عنوان منتخب طیف اسلام­گرا است. در پایان پژوهشگر با این باور که مؤلفه‌های هویت­فرهنگی در اندیشه­های آیت­الله خامنه­ای (مدظله) حاوی گفتمانی دفاعی برای غلبه بر جریان­های رقیب است، موفق به ترسیم الگوی پیش­فرض می­گردد.