بررسی تطبیقی اصطلاح‌نامه معارف اسلامی و اصطلاح‌نامه علوم قرآنی

Abstract

هدف پژوهش حاضر بررسی مقایسه‌ای و نقاط قوت و ضعف «اصطلاح‌نامه معارف قرآنی» و «اصطلاح‌نامه علوم قرآنی» است. در جامعه کنونی که مدارک به‌صورت الکترونیکی نگهداری می‌شود، بازیابی و اشاعه اطلاعات برای توسعه پژوهش، دارای اهمیتی به ‌مراتب بیشتر از ذخیره مدارک بوده و اصطلاح‌نامه که مبنای نمایه‌سازی در علوم گوناگون به‌شمار می‌رود، یکی از راهکارهای ذخیره‌سازی، سامان‌دهی و طبقه‌بندی اطلاعات در علم اطلاع‌رسانی در دهه‌های اخیر است. روش پژوهش، مطالعه تطبیقی است و بهره‌گیری از منابع اسنادی و کتابخانه‌ای ‌با روش تحلیل مقایسه‌ای انجام گرفته است. دو اصطلاح‌نامه مورد پژوهش پس از جمع‌‌آوری داده‌ها و با کنار هم‌گذاشتن آن‌ها بر اساس معیارهایی نظیر امتیازات، کاستی‌ها، حذف اصطلاحات و ناهماهنگی در سیستم ارجاعات مقایسه شده‌اند. یافته‌های پژوهش حاکی از این است که هرچند «اصطلاح‌نامه علوم قرآنی» از مقدمه‌ای مفیدتر و وسیع‌تر و منابع بیشتری نسبت به «اصطلاح‌نامه معارف قرآنی» برخوردار است، از لحاظ محتوایی همانند «اصطلاح‌نامه معارف اسلامی» عمل کرده است. در ضمن، این دو اصطلاح‌نامه فاقد توسعه‌دهنده و پشتیبان هستند؛ زیرا افرادی که اصطلاح‌نامه‌ها را روزآمد نگه می‌دارند، باید به نظام‌هایی که نیازهای اساسی اصطلاح‌نامه را مرتفع می‌سازند، دسترسی داشته باشند و از نرم‌افزارهای مدیریت اصطلاح‌نامه استفاده نمایند که بعضی از پژوهشگاه‌ها و مراکز دیگر این‌کار را انجام می‌دهند