معرفی و ارزیابی مدل جهانی همسان سازی داده های زمینی با داده های مشاهده ای در ایران

Abstract

<strong>پژوهش پیش</strong><strong>‌</strong><strong>رو با هدف معرفی مدل همسان</strong><strong>‌</strong><strong>سازی داده</strong><strong>‌</strong><strong>های زمینی و ارزیابی دقت داده</strong><strong>‌</strong><strong>های </strong><strong>این مدل</strong><strong>در مقابل داده</strong><strong>‌</strong><strong>های اندازه</strong><strong>‌</strong><strong>گیری شده ایستگاه</strong><strong>‌</strong><strong>های همدیدی سطح کشور به انجام رسیده است. مدل همسان</strong><strong>‌</strong><strong>سازی داده</strong><strong>‌</strong><strong>های زمینی بطور مشترک توسط مراکز ناسا و نوآ با هدف شبیه</strong><strong>‌</strong><strong>سازی دقیق متغیرهای جریان و شرایط چرخه آب و انرژی توسعه داده شد. پوشش جهانی، قدرت تفکیک مکانی و زمانی بالا به</strong><strong>‌</strong><strong>همراه سیستم مدلسازی ترکیبی داده</strong><strong>‌</strong><strong>های سنجش از دوری و مشاهدات زمینی از ویژگی</strong><strong>‌</strong><strong>های منحصر بفرد این مدل است. این مدل متغیر</strong><strong>‌</strong><strong>های سیستم جو - زمین را در مقیاس</strong><strong>‌</strong><strong>های زمانی ماهانه و 3 ساعته با قدرت تفکیک مکانی 1 و 25/0 درجه جغرافیایی برآورد می</strong><strong>‌</strong><strong>کند، که خروجی آن نتیجه شبیه سازی چهار مدل سطحی </strong><strong>Mosaic</strong><strong>،</strong><strong>Noah</strong><strong>،</strong><strong>CLM</strong><strong>و </strong><strong>VIC</strong><strong>می</strong><strong>‌</strong><strong>باشد. برای ارزیابی مدل </strong><strong>GLDAS</strong><strong>،</strong><strong>داده</strong><strong>‌</strong><strong>های متوسط دمای ماهانه 66 ایستگاه همدیدی با پراکنش مناسب در سطح ایران و نیز داده</strong><strong>‌</strong><strong>های مدل </strong><strong>GLDAS</strong><strong>با دقت مکانی 25/0×25/0 درجه جغرافیایی از سایت</strong><strong>‌</strong><strong>های مربوطه دریافت و پردازش شد. برای ارزیابی آماری داده</strong><strong>‌</strong><strong>های نام برده از آماره</strong><strong>‌</strong><strong>های ضریب تعیین(²</strong><strong>r</strong><strong>)، مجذور میانگین مربع خطا (</strong><strong>Rmse</strong><strong>)، شیب خط(</strong><strong>Slope</strong><strong>)، اریب(</strong><strong>Bias</strong><strong>) و ضریب کارایی مدل(</strong><strong>EF</strong><strong>) استفاده شد. مقایسه</strong><strong>‌</strong><strong>های آماری انجام شده نشان داد که داده</strong><strong>‌</strong><strong>های این مدل در سطح ایران از دقت بسیار مناسبی برخوردار می</strong><strong>‌</strong><strong>باشد و میزان خطای این مدل در برآورد متوسط دمای ایستگاه</strong><strong>‌</strong><strong>های مورد بررسی بسیار اندک و قابل چشم</strong><strong>‌</strong><strong>پوشی است. با وجود این در برخی مناطق بویژه درایستگاه</strong><strong>‌</strong><strong>های شمالی کشور مقدار برآورد مدل بیشتر از مقدار مشاهده</strong><strong>‌</strong><strong>ای و درتعداد محدودی از ایستگاه</strong><strong>‌</strong><strong>ها مانند کاشان و سنندج کمتر از مقدار مشاهده</strong><strong>‌</strong><strong>ای برآورد شده است. با توجه به پوشش جهانی، متغیرهای زیاد اقلیم - هیدرولوژی و نتایج این تحقیق که بیانگر دقت مناسب برآوردهای مدل جهانی همسان سازی داده</strong><strong>‌</strong><strong>های سطح زمین در پهنه ایران است، پیشنهاد می</strong><strong>‌</strong><strong>شود دقت متغیرهای دیگر این مدل نیز برای مناطق مختلف ایران مورد ارزیابی و واسنجی قرار گیرد. </strong>