آشکارسازی تغییرات کاربری / پوشش اراضی شهر گنبد کاووس با استفاده از سنجش از دور

Abstract

<strong>توجه به توسعه فیزیکی شهری پایدار، به عنوان یک ضرورت اساسی در برنامه</strong><strong>‌</strong><strong>های توسعه</strong><strong>‌</strong><strong>ی شهری، حاکی از اهمیت این موضوع در تقویت جبهه</strong><strong>‌</strong><strong>های فرهنگی، اجتماعی و کالبدی شهر می</strong><strong>‌</strong><strong>باشد. تغییرات پوشش سرزمین و توسعه شهرها سبب تخریب زیستگاه</strong><strong>‌</strong><strong>های طبیعی و کاهش تنوع زیستی شده است، یکی از روش</strong><strong>‌</strong><strong>های مورد استفاده برنامه</strong><strong>‌</strong><strong>ریزان جهت کنترل روند تغییرات پوشش سرزمین و کاربری اراضی، مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی می</strong><strong>‌</strong><strong>باشد. این مطالعه با هدف مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی تغییرات کاربری اراضی شهر گنبدکاووس با استفاده از </strong><strong>LCM</strong><strong> انجام شد. آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از تصاویر ماهواره لندست متعلق به سال</strong><strong>‌</strong><strong>های 1366، 1379، 1389 و 1393 انجام شد. مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی نیروی انتقال با استفاده از پرسپترون چندلایه شبکه عصبی مصنوعی و 10 متغیر انجام پذیرفت. سپس با استفاده از مدل پیش</strong><strong>‌</strong><strong>بینی سخت و دوره واسنجی 1366 تا 1379 مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی برای سال 1389 صورت گرفت و برای ارزیابی با نقشه واقعیت زمینی سال 1389 مورد مقایسه قرار گرفت، در پایان نیز با استفاده از دوره واسنجی 1379 تا 1389 پوشش سرزمین سال 1404 ،1419 و 1429پیش</strong><strong>‌</strong><strong>بینی شد. نتایج نشان می</strong><strong>‌</strong><strong>دهد در کل دوره مورد مطالعه به ترتیب 32/2858 کاربری شهری و 47/1106 اراضی آبی افزایش داشته و همچنین به ترتیب 77/2331 اراضی بایر و 5/2135 هکتار از وسعت اراضی دیم کاسته شده است. نتایج مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی نیروی انتقال در اکثر زیرمدل</strong><strong>‌</strong><strong>ها صحت بالایی را نشان می</strong><strong>‌</strong><strong>دهد. نتایج مدل</strong><strong>‌</strong><strong>سازی با استفاده از زنجیره</strong><strong>‌</strong><strong>های مارکوف نشان داد که در سال</strong><strong>‌</strong><strong>های آتی شهر گنبدکاووس توسعه شدیدی خواهد داشت و اغلب به سمت شرق و جنوب خواهد بود، همچنین توسعه در سمت شمال و غرب نیز وجود دارد که در صورت عدم توجه باعث توسعه حاشیه</strong><strong>‌</strong><strong>نشینی خواهد شد. </strong>