تحلیل سینوپتیکی بارش های سنگین استان سیستان و بلوچستان

Abstract

به منظور بررسی الگوی سینوپتیکی بارش‌های سنگین استان سیستان و بلوچستان، داده‌های روزانه 6 ایستگاه سینوپتیک طی یک دوره آماری 24 ساله (2010- 1987) از سازمان هواشناسی کشور دریافت گردید. همچنین داده‌های فشار سطح دریا، ارتفاع ژئوپتانسیل 850 و 500 میلی باری از پایگاه داده‌های NCEP/NCARاستخراج گردید و سپس نقشه‌های مورد نیاز در محیط نرم‌افزاری Grads ترسیم گردید. به طور کلی دو الگو سبب ایجاد بارش‌های سنگین در این استان شده است. <br /> در الگوی نوع اول که بارش 12 دسامبر 1995 را ایجاد کرده است از 24 ساعت قبل از وقوع بارش زبانه واچرخندی با منحنی هم فشار 1017.5 و 1020 میلی بار با عبور از دریای عرب موجب فرارفت رطوبت به سمت منطقه مورد مطالعه شده و در تراز 850 میلی باری علاوه بر شارش هوای سرد توسط واچرخندی که بر روی کشور واقع شده، سامانه کم فشاری با منحنی پربندی 1500 ژئوپتانسیل متر با عبور از خلیج بنگال و دریای عرب علاوه بر تأمین رطوبت شرایط مناسبی را برای صعود در این تراز فراهم کرده است.<br /> در الگوی نوع دوم که بارش 5 ژوئن 2010 را ایجاد کرده است از 24 ساعت قبل از وقوع بارش سامانه کم فشار بزرگی که بر روی جنوب آسیا شکل گرفته است جنوب شرق و جنوب کشور را هم تحت تأثیر قرار می دهد به طوری که در 24 ساعت قبل از بارش در تراز 850 و 500 میلی باری مرکز کم ارتفاعی بر روی منطقه مورد مطالعه قرار گرفته که علاوه بر تأمین رطوبت ناپایداری را در این تراز فراهم می‌کند و در روز بارش در تراز 850 و 500 میلی‌ باری منطقه مورد مطالعه به ترتیب تحت تأثیر ناوه‌ای با منحنی پربندی 1475 و 5850 ژئوپتانسیل متر واقع شده و سبب وقوع بارش‌های این الگو شده است.