لزوم بررسی پژوهش های مشاهده ای در کمیته های اخلاق در پژوهش

Abstract

<strong>زمینه و هدف:</strong> به دلیل حساسیت کمتر چالش های اخلاقی در غالب پژوهش های مشاهده ای به نسبت پژوهش های<br />تجربی، گاهی لزوم بررسی و نظارت بر این طرح ها از سوی کمیته های اخلاق در پژوهش نادیده گرفته می شود. این در حالی<br />است که با توجه به تنوع این پژوهش ها و وسعت جمعیت ورودی به آن توجه به ملاحظات اخلاقی آن از اهمیت ویژه ای<br />برخوردار است. اصول اخلاقی چندی حا کم بر پژوهش های غیر مداخله ای می باشند که در مقاله به شرح بازگو شده اند.<br /><strong>روش بررسی:</strong> با رویکردی مدیریتی بر موضوع، ملاحظات اخلاقی را می توان در مراحل مختلف پژوهش از جمله سؤال<br />پژوهش، گردآوری اطلاعات، ایجاد انگیزه همکاری، مستند سازی و اطلاع رسانی نتایج پژوهش مورد بررسی قرار داد.<br /><strong>یافته ها:</strong> طراحی پژوهش مرحله گرداوری اطلاعات بسته به اینکه به صورت مستقیم یا غیرمستقیم انجام شود با<br />چالش های اخلاقی متعددی روبروست که مهم ترین آن رضایت سوژه و رعایت اصل رازداری است. بررسی اطلاعات<br />پرونده های بیماران، انجام سؤالات خاص با جنبه های اخلاقی، مصاحبه با افراد مبتلابه بیماری های جدی و ضبط صوتی<br />و تصویری اطلاعات بیمار مستلزم رعایت جوانبی است تا حریم خصوصی سوژه پژوهش و اصل خودایینی بیمار مخدوش<br />نشود. ایجاد انگیزه های مالی و غیرمالی جهت ورود سوژه به پژوهش می تواند در مطالعات مشاهده ای نیز با چالش های<br />اخلاقی روبرو باشد.<br /><strong>نتیجه گیری:</strong> با توجه به ملاحظات اخلاقی جدی فوق، کمیته های اخلاق در پژوهش باید در بررسی های اخلاقی گام به گام<br />و مرحله به مرحله پژوهش ها را به لحاظ رعایت موازین اخلاقی بررسی و به صرف مشاهده ای بودن مطالعه از مشکلات<br />اخلاقی آن غفلت ننمایند.