بررسی تنوع ژنتیکی در ارقام و توده‌های مختلف نخود برای صفات زراعی در شرایط دیم

Abstract

به منظور بررسی تنوع ژنتیکی در ارقام و توده‌های نخود زراعی، آزمایشی در قالب طرح آگمنت با استفاده از <em>9</em>6 توده مختلف نخود تیپ کابلی به همراه پنج رقم شاهد (آرمان، بیونیج، جم، هاشم و <span style="font-family: Times New Roman;">ILC-482</span>) با چهار بلوک در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه رازی در سال زراعی 85- 1384 انجام شد. برای ارزیابی توده‌ها صفات مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی، فنولوژیکی و اجزاء عملکرد در طی مراحل رشدی گیاه و در آزمایشگاه اندازه گیری شدند. نتایج تجزیه واریانس و مقایسه میانگین نشان داد که توده‌های مورد بررسی از نظر صفات زراعی اختلاف معنی‌داری داشتند. نتایج حاصل از تجزیه خوشه‌ای و تحلیل ممیزی بر اساس عملکرد دانه نشان داد که توده‌های مورد بررسی در چهار گروه رتبه بندی شدند، بطوریکه در گروه اول 72، در گروه دوم 27 و در گروه های سوم و چهارم هر کدام یک توده قرار گرفتند. گروه‌بندی توده‌ها تجریه به مولفه‌های اصلی و بای پلات نشان داد که بین ارقام و توده‌های مورد بررسی تنوع ژنتیکی وجود داشت. بر اساس نتایج حاصل توده‌ها در چهار گروه متمایز گروه‌بندی شدند بطوریکه گروه اول قادر به انتخاب توده‌هایی با عملکرد بالا و زودرس (جمعا" 24 توده)، گروه دوم توده‌هایی با عملکرد بالا و دیررس (جمعا" 13 توده)، گروه سوم توده‌هایی با عملکرد پایین و دیررس ( جمعا" 21 توده) و گروه چهارم شامل توده‌هایی با عملکرد پایین و زودرس (جمعا" 24 توده) بود.