اثر سرریز بر دبی دریچه، در مدل ترکیبی سرریز- دریچه استوانه‌ای

Abstract

مشکلات ته‌نشینی رسوب در پشت سرریز و تجمع مواد معلق در ورودی دریچه را می‌توان با استفاده از مدل ترکیبی سرریز- دریچه کاهش داد به طوری که مواد معلق از روی سرریز و مواد قابل ته‌نشین شدن از زیر دریچه عبور نماید. به علت تاثیر جریان ریزشی از سرریز بر دبی عبوری از دریچه، روند تغییرات ضریب دبی دریچه با پارامترهای هیدرولیکی و هندسی موثر بر آن، در مدل ترکیبی و استفاده جداگانه، متفاوت خواهد بود. بررسی این اثر در سرریز- دریچه استوانه­ای به دلیل چسبیدن تیغه آب عبوری از سرریز به بدنه سازه دارای اهمیت است. دراین تحقیق به بررسی آزمایشگاهی اثر سرریز روی ضریب دبی دریچه استوانه­ای پرداخته شده است. برای این منظور دبی دریچه به ازای عمق آب بالادست در دو حالت با سریز و بدون سریز اندازه‌گیری و نتایج آن تحلیل شده است. آزمایشات در کانالی افقی به طول 10، عرض 6/0 و ارتفاع 7/0 متر انجام شده است. نتایج نشان داد با افزیش هردو پارامتر بی­بعد و ، ضریب دبی دریچه در حالتی که به تنهایی مورد استفاده قرار می­گیرد، افزیش یافته ولی در مدل ترکیبی با افزایش این پارامترها، ضریب دبی دریچه کاهش می­یابد که این کاهش نسبت به حالت استفاده جداگانه دریچه در حدود 1- 25 درصد می­باشد. همچنین در یک ثابت، با افزایش ارتفاع دریچه، تاثیر جریان عبوری از سرریز بر کاهش میزان دبی عبوری از دریچه کاهش می­یابد.