تاثیرکم‌آبیاری و خشکی موضعی ریشه بر خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاه ذرت

Abstract

منابع جهانی آب محدود است. کم آبیاری روشی مناسب برای مقابله با این محدودیت است. برای تعیین بهترین روش اعمال کم­آبیاری برای گیاه ذرت تحقیقی انجام گرفت. این تحقیق در سال 1389 در دانشگاه شهید باهنر کرمان، به صورت بلوک­های کامل تصادفی با یک تیمار شاهد، 18 تیمار کم­آبیاری و در سه تکرار اجرا شد. تیمارهای کم‌آبیاری شامل تنش خشکی ملایم (آبیاری با 75% نیاز آبی گیاه)، تنش خشکی شدید (آبیاری با 50% نیاز آبی گیاه)، آبیاری جویچه­ای یک در میان ثابت (آبیاری با 50% نیاز آبی گیاه) (C)، سه تیمار خشکی موضعی ریشه (آبیاری با 50% نیاز آبی گیاه) به‌صورت جابجائی جویچه­های مرطوب در هر آبیاری (D1)، بعد از دو آبیاری (D2) و بعد از سه آبیاری (D3) است. هر یک از تیمارهای کم­آبیاری در سه مرحله رشد گیاه تمام دوره رشد (T)، رشد رویشی (M1) و رشد زایشی (M2)) اعمال شدند. بیشترین عملکرد بیولوژیکی 32431 کیلوگرم در هکتار به تیمار جویچه­ای یک در میان در مرحله اول رشد (CM1) و کمترین آن برابر 17654 کیلوگرم در هکتار به تیمار خشکی موضعی ریشه با جابجائی جویچه­های مرطوب بعد از سه دور آبیاری در مرحله دوم (D3M2) اختصاص داشت. کارآئی مصرف آب برای تیمار شاهد برابر 57/2 و برای خشکی موضعی ریشه با جابجائی جویچه­های مرطوب بعد از دو آبیاری در تمام دوره رشد (D2T) برابر شش (کیلو گرم عملکرد بیولوژیکی به متر مکعب آب) حاصل شد. با توجه به کارآئی مصرف آب، مناسب‌ترین روش کم­آبیاری برای ذرت در منطقه کرمان، خشکی موضعی ریشه با جابجائی بعد از دو دور آبیاری (فاصله 28 روزه) می‌باشد.