فناوری اطلاعات و ارتباطات و تبلیغ دینی: مقدمه‌ای بر طراحی مسجد الکترونیک و منبر دیجیتال

Abstract

هدف از مقاله حاضر بررسی رابطه بین فناوری اطلاعات و ارتباطات و تبلیغ دینی می‌باشد. به همین منظور در این مقاله ابتدا اطلاعات را به‌عنوان رسانه‌ای در اطلاع‌رسانی که بر کامپیوتر و مخابرات تأکید می‌ورزد، تعریف نموده و فضای مجازی را به عنوان فضایی که در آن بی‌زمانی و بی‌مکانی حاکم است را تشریح نمودیم. سپس به پیوند دین و فناوری اطلاعات و همزیستی مسالمت‌آمیز این دو اشاره و عنوان شده که استفاده از تکنولوژی‌های پیشرفته ارتباطی، تبلیغ معارف دینی را بسیار آسان ساخته و یک فضای سیبرنتیکی برای پنداشت دینی به وجود آورده است. در ادامه به تفاوت‌های تبلیغ سنتی و مدرن پرداخته و ویژگی‌های تبلیغ سنتی از جمله پیوند تبلیغ با شخصیت، اخلاق و رفتار مبلغ، ارتباط چهره به چهره مبلغ با مخاطبین، و پیوند آن با عناصر مکان(مسجد) بیان شده و نیز ویژگی‌های تبلیغ در فضای مجازی از طریق فناوری اطلاعات همچون گسست بین پیام و مکان، پیام و شخصیت اخلاقی و رفتار فردی و اجتماعی مبلغ مطرح شده است. در نهایت به تأثیر نرم‌افزارهای رایانه‌ای و نشر الکترونیک بر گسترش فرهنگ دینی و به تعاملی بودن نرم‌افزارها و ارتباط دیالکتیک آنها با معارف دینی اشاره نموده و دلایل و اهمیت ایجاد پایگاه‌های اینترنتی و کتابخانه‌های دیجیتال اسلامی ذکر شده و نقش و کارکرد آنها در رفع محدودیت‌های تبلیغی، آموزشی معارف دینی توضیح داده شده است.