نقش طراحی محیطی در امنیت مناطق حاشیه نشین

Abstract

امروزه توجه به مفهوم امنیت شهروندان و روش‌های ارتقاء آن، به عنوان یکی از اولویت های اساسی حرفه‌مندان و تئوری‌پردازان شهری تبدیل شده است. تبیین ویژگی‌ها و اثرات مترتّب بر نقش کالبدی شهر بر کاهش جرایم شهری و یا کاستن از وقوع جرم، موضوع مستقل و با اهمیتی است که در قالب تئوری‌های نوین شهرسازی بدان اشاره می‌شود. این امر از آن جهت دارای اهمیت است که در فرآیندهای طراحی فضاهای شهری کمتر به پتانسیل‌های بالقوه مناطق شهری و ساختمان‌ها در کاهش یا جلوگیری از بروز جرائم توجه می‌شود. از سوی دیگر افزایش لجام گسیخته جمعیت شهرنشین و به تبع آن رشد پدیده حاشیه‌نشینی منجر به افزایش آسیب ها و جرائم اجتماعی و بزهکاری می‌گردد. بطوریکه میزان جرایم شهری با توسعه شهرها و افزایش جمعیّت ارتباط مستقیم دارد. از این روی شاهد شکل‌گیری نقاطی مستعد در پیرامون کلانشهرها با عنوان پدیده حاشیه‌نشینی می‌باشیم که بهترین پایگاه شکل‌گیری وترویج ناهنجاری‌های اجتماعی شناخته می‌شوند. مقاله حاضر ، درصدد بررسی نقش طراحی محیطی در امنیت و تاثیر آن بر افزایش امنیت مناطق حاشیه‌نشین و کاهش زمینه‌های بروز جرم با بهره‌گیری از روش‌های معماری و شهرسازی است. این مطالعه بر اساس فرآیند برنامه‌ریزی مجتمع‌های زیستی و با استفاده از آمار و اطلاعات موجود انجام پذیرفته و پس از آگاهی بر مسائل و مشکلات، در نهایت بر اساس ابعاد ناظر بر موضوع، راهکارهای متناسب ارائه گردیده است.