تحلیل گفتمان مقام معظم رهبری در موضوع اهل‌سنت

Abstract

جمهوری اسلامی ایران جزء کشورهایی به شمار می‌ رود که دارای تنوع مذهبی است. رویکردهای مختلفی درباره تنوع مذهبی در ایران مطرح است. برخی محققان این تنوع را تهدید برای کشور معرفی می‌ نمایند و برخی رویکرد فرصتی به این پدیده دارند. بر اساس مبانی جمهوری اسلامی ایران ، تنوع مذهبی فرصتی برای تعامل با جهان اسلام است اما این تنوع ممکن است به عنوان بستری برای اعمال فشار بیگانگان به نظام قرار گیرد . بر این اساس حفظ اهل‌ سنت در حوزه فرصتی نیازمند سیاست‌ گذاری هوشمندانه است. سیاست‌ گذاری دارای مراحل متعددی است و شناخت گفتمان حاکم بر سیاست‌ گذاری از مراحل اساسی این حوزه محسوب می‌ شود. استخراج گفتمان رهبر معظم انقلاب به عنوان یکی از مبادی سیاست‌ گذاری در جمهوری اسلامی ایران برای ورود به عرصه سیاست‌ گذاری لازم و ضروری است . بر این اساس این مقاله تلاش دارد گفتمان مقام معظم رهبری در حوزه اهل‌ سنت را استنباط نماید . برای نیل به این هدف ، از الگوی عملیاتی تحلیل گفتمان (پدام) استفاده شده است . در این مقاله با بهره‌ گیری از این الگو ، سه مرحله توصیف ، تفسیر و تبیین را بر پایه پنج بُعد تحلیل لایه‌ های نمونه‌ های جامعه آماری مقاله (از سطح تا عمق) انجام شده است . تحلیل گفتمان رهبر معظم انقلاب نشان می‌ دهد که دال اصلی این گفتمان ، امت واحده اسلامی و مقابله با نظام سلطه است و مولفه‌ های دیگری مانند نفی نگاه تبعیض‌ آمیز مذهبی ، حفظ وحدت و فرصت دانستن اهل‌ سنت به عنوان سایر دال‌ های اساسی گفتمان قابل بازشناسی است.