ارزیابی داده ‏های ماهوارۀ GRACE در برآورد تغییرات سطح آب زیرزمینی در استان قزوین

Abstract

استان قزوین در رتبۀ هفتم خشکسالی در کشور قرار گرفته است، بنابراین مدیریت گستردۀ منابع آبی در این استان ضروری است. بهره‏گیری از تغییرات میدان گرانشی مشاهده‌شده از ماهوارۀ GRACE از روش‏‏های مدیریتی است. ماهوارۀ ثقل‏سنجی GRACE مجموعه‏ای از داده‏های تغییرات ذخیرۀ آب را در مقیاس منطقه با قدرت تفکیک مکانی 1 درجه تولید می‏کند. این پژوهش با هدف ارزیابی داده‏های ماهوارۀ ‏GRACE در استان قزوین برای یافتن راه‏ حلی جامع برای دست‏یابی آسان و سریع به اطلاعات تغییرات منابع آبی این استان انجام شد. برای اعتبارسنجی داده‏های ماهوارۀ‏ GRACE از داده‏های مدل سطح زمین GLDAS و داده‏های مشاهداتی چاه‏ها در منطقه استفاده شد. نتایج نشان می‏دهد ماهوارۀ GRACE به‌‌عنوان ماهواره‌ای ثقل‏سنج که فقط به‌منظور برآورد تغییرات ذخیرۀ آب تولید شده است، برآورد خوبی از روند تغییرات ذخیرۀ آب و همچنین تغییرات سطح آب زیرزمینی در اختیار کاربران قرار می‏دهد. نتایج تحلیل آماری انجام‌شده نشان‏دهندۀ 54/5RMSE=، 16/4MAE= و 5/1MBE= در واحد سانتی‏متر در مقیاس فصلی بین داده‏های تغییرات سطح آب زیرزمینی به‌دست‌آمده از ماهوارۀ GRACE و چاه‏های مشاهداتی در دشت قزوین و همچنین46/5RMSE=، 32/4MAE= و 18/0-MBE= سانتی‏متر در ماه بین داده‏های تغییرات ذخیرۀ آب به‌دست‌آمده از مدل GLDAS و ماهوارۀ GRACE است. همچنین همبستگی بین داده‏های تغییرات ذخیرۀ آب به‌دست‌آمده از مدل GLDAS و ماهوارۀ GRACE و تغییرات سطح آب زیرزمینی به‌دست‌آمده از ماهوارۀ GRACE و داده‏های مشاهداتی در سطح احتمال 99 درصد معنا‏دار است. نتایج بیانگر آن است که ماهوارۀ GRACE روند تغییرات ذخیرۀ آب را بهتر از مدل GLDAS نشان می‏دهد.<br />