تاریخ ذهنیت عامه عاملی تاثیرگذار بر کیفیت مسکن

Abstract

امروزه جدایی میان ذهنیت ساکنین و بناها تنزل کیفیت در محیط‌های مسکونی را به دنبال داشته‌است. این نوشتار با این پیش فرض که تاریخ ذهنیت عامه می‌تواند عاملی تاثیرگذار در کیفیت مسکن باشد، در پی پاسخگویی به این سوال است که تاریخ ذهنیت عامه مسکن در زمان حال در مقایسه با زمان گذشته در شهر زنجان چه تغییراتی داشته‌است؟ در این راستا با مرور مبانی نظری در حوزه تاریخ ذهنیت سه مولفه بازنمایی، ساختار و هویت به عنوان عناصر شکل‌دهنده این موضوع شناسایی گردید. سپس در گام دوم به کمک تحلیل محتوای مصاحبه ها اقدام به استخراج مقوله‌های اصلی تاریخ ذهنیت عامه ساکنان خانه‌های قدیمی و جدید در شهر زنجان در خصوص مسکن نمودیم. جهت پایایی پژوهش نیز مقولات مستخرج را در طی پژوهشی کمی در جامعه وسیع تر به آزمون گذاشتیم. نتایج حاکی از آن است که ذهنیت عامه ساکنین مسکن‌های امروزی زنجان رو به سوی زیبایی صرفا بصری و مصرف‌گرایی دارد؛ این در حالی است که ذهنیت گذشته ساکنین شهر زنجان در خصوص کیفیت مسکن عمل‌گرا، دارای روایی و جامعه‌گرا بوده و اعتبار، شان و هویت را در اولویت قرار می دهد. دستاورد نهایی تحقیق با توجه به ذات پویای فرهنگ، تغییر در نگرش‌ها است که قطعا عاملی تاثیرگذار بر کیفیت محیط می‌باشد.