آینده‌نگاری فناوری‌های کلیدی در صنعت ICT ایران با تأکید بر شناسایی مدل‌های کسب‌وکار

Abstract

آینده نگاری فناوری، یک فرآیند سیستماتیک برای ترسیم آینده ای میان- برد تا دور- برد در حوزه های علم فناوری، اقتصاد و جامعه است که هدف از آن، کشف زمینه های پژوهشی استراتژیک و دستیابی به فناوری های نوپدیدی است که اثرات ژرفی بر اقتصاد، رقابت صنعتی، خلق ثروت و کیفیت زندگی خواهند داشت. به طور کلی، ترسیم شرایط آینده، هرچند به صورت سناریو، در زمان حال برای سازمان و نیز فرصت ها و تهدیداتی که سازمان با آن ها مواجه خواهد شد، در حوزه های آینده پژوهی قرار می گیرد. از همه مهم تر، سازمان باید دقت کند که در شرایط آینده، چه فرصت هایی را می تواند برای خودش ایجاد کند، زیرا تمامی فرصت ها موجود نیستند و بعضی از آن ها را باید خلق کرد و از تولد برخی تهدیدات پیشگیری نمود. این مقاله ابتدا، با روش مطالعات کتابخانه ای و بررسی اسناد و مدارک و رویکرد فراترکیبی، به بررسی ادبیات و پیشینه آینده نگاری می پردازد. سپس با استفاده از چارچوب های مختلف، آینده نگاری های ارائه شده توسط پژوهشگران و صاحبنظران را بررسی و تحلیل می نماید و در نهایت، با بهره گیری از روش تحقیق کیفی، فناوری های کلیدی در صنعت فناوری های اطلاعات و ارتباطات در ایران را ارائه می کند. برای این کار، با کمک ابزار گروه کانونی، جلساتی با 9 نفر از کارشناسان خبره دانشگاه تهران و محققین مؤسسه تحقیقات ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران تشکیل شد. در نهایت، مدل های کسب و کاری نظیر خدمات موبایل، تولید کامپیوترهای هوشمند و دستیاران الکترونیکی و ... شناسایی گردید.