بررسی آزمایشگاهی تاثیر بستر زبر با المان‌های ذوزنقه‌یی غیرممتد در مشخصات پرش گسسته در کانال مستطیلی غیر منشوری

Abstract

پرش هیدرولیکی یکی از مهم‌ترین عوامل استهلاک انرژی جریان در پایین‌دست سرریزها و دریچه‌هاست، تشکیل و کنترل پرش در حوضچه‌های آرامش، اهمیت بسیاری دارد. از این‌رو واگرایی مقطع می‌تواند یکی از روش‌های حصول اطمینان از تشکیل پرش در حوضچه‌ی آرامش باشد. کانال‌های غیرمنشوری (مقطع واگرا) در مقایسه با کانال‌های منشوری باعث استهلاک انرژی بیشتر جریان، کاهش عمق ثانویه و افزایش طول پرش هیدرولیکی می‌شوند. در مطالعه‌ی حاضر، مجموعاً ۹۹ آزمایش در بستر زبر با المان‌های ذوزنقه‌یی غیرممتد با دو ارتفاع و صاف برای کانال منشوری و غیرمنشوری با نسبت‌های واگرایی ۰٫۶۷، ۰٫۵ و ۰٫۳۳ و محدوده‌ی فرود ۴ تا ۱۲ انجام شد و نتایج نشان داد که المان‌های زبری ذوزنقه باعث افزایش ضریب تنش برشی در حدود ۱۳٫۲ برابر ضریب تنش برشی کانال منشوری با بستر صاف می‌شود. همچنین نسبت واگرایی ۰٫۳۳ با بستر زبر، باعث کاهش ۵۹٫۵ درصدی عمق ثانویه و افزایش ۲۹ درصدی راندمان پرش در مقایسه با کانال منشوری با بستر صاف شده است.