پیوند سینمای ایران با واقعیت (بررسی بازتاب مطالبات سیاسی در سینما بین سال‏های 1374 تا 1384)

Abstract

<br /><br /> در بازۀ زمانی‏ای که دوران اصلاحات نام گرفته اتفاقات بسیاری در جامعه و سینمای ایران رخ داد. این مقاله بر دو مورد تمرکز کرده است: نخست، اتفاقی که در عرصۀ انتخاب‏های سیاسی افتاد و می‏توان شروع آن را پیروزی خاتمی با دو شعار هم‌زمان دموکراسی‏خواهی و عدالت‏طلبی دانست و پایان آن را در انتخابات 1386 با پیروزی احمدی‌نژاد با شعار عدالت‏طلبی دید، یعنی کمرنگ‌شدن دموکراسی‏خواهی به‌عنوان مطالبۀ جامعه. دوم، آزادتر‌شدن سینما. سینمای بعد از دوم خرداد کمتر از قبل دچار سانسور و توقیف فیلم شد و بنابراین فیلم‏سازان فرصت یافتند بیش از پیش دغدغه‏های خویش را به تصویر بکشند. پرسش اصلی این نوشته، محل تلاقی این دو اتفاق است: اینکه آزاد‌شدن سینما تأثیری در بازنمایی مطالبات سیاسی جامعه در سینما داشته است یا نه؟ در بررسی مطالبات سیاسی، از روش تحلیل ثانویه، و در بررسی بازنمایی فیلم‏ها از مطالبات سیاسی، از روش تحلیل مضمون استفاده شده است. نهایتاً، این نتیجه حاصل شده است که آزادی سینما تأثیری مثبت بر بازنمایی خواسته‏های جامعه در سینما داشته است.