مقایسه برخی از تغییرات فیزیولوژیکی و بیوشمیایی سرشاخه های گال دار و سالم درختان بید مجنون (Salix babylonica)

Abstract

گال نوعی تغییر شکل بافت¬های گیاهی¬ است که توسط برخی از حشرات القا شده و اغلب جهت تغذیه و یا به عنوان پناهگاه از آن استفاده می کنند. گال درخت بید معلول یک سری تغییرات مرفوژنتیکی سلول‌های گیاهی در مقابل حمله کنه‌های اریوفیده می‌باشد. در این پژوهش در تابستان 1389، اوایل و اواخر بهار 1390 و بهار 1391 از سرشاخه های سالم و گال دار درختان بید مجنون پارک ناژوان شهر اصفهان نمونه برداری تصادفی صورت گرفت. مقدار کلروفیل های a، b و کل، کاروتنوئیدها، قند های احیاء کننده، قند کل، آنتوسیانین‌ها، ترکیبات فنلی و پروتئین در اندام هوایی این گیاهان مورد مطالعه قرار گرفت. مقدار کلروفیل های a، b و کل، کاروتنوئیدها، قند¬های احیاء¬کننده، قند¬کل و پروتئین در سرشاخه های گال‌دار نسبت به سرشاخه های سالم کاهش معنی داری را نشان داد. در حالیکه مقدار آنتوسیانین‌ها و ترکیبات فنلی در سرشاخه های دارای گال نسبت به سرشاخه های سالم بیشتر بود، که این افزایش از لحاظ آماری معنی دار است. کاهش در مقدار رنگیزه های فتوسنتزی موجب خسارت اکسیداتیو در این گیاهان است که محتوای قندی و ترکیبات هیدروکربنی را کاهش می¬دهد. از آنجائی¬که بقاء میزبان منجر به بقای انگل می‌شود، تجمع آنتوسیانین‌ها و ترکیبات فنلی در گیاهان سبب افزایش مقاومت گیاه در برابر تنش های اکسیداتیو می گردد.