مدل‌سازی مطلوبیت رویشگاه گونة Agropyron intermedium با روش تحلیل عاملی آشیان بوم‌شناختی (ENFA) (مطالعه موردی: مراتع طالقان میانی)

Abstract

گونة Agropyron intermedium از گندمیان مرغوب و با ارزش مرتعی است که اهمیت زیادی در حفاظت خاک و تولید علوفه دام‌ها دارد. تحلیل عاملی آشیان بوم‌شناختی (ENFA) یک روش چند متغیره برای مطالعه توزیع جغرافیایی گونه‌ها تنها در مقیاس مقیاس داده‌های حضور و عوامل محیطی است. با توجه به هدف اطلاعات پوشش گیاهی و عوامل رویشگاهی شامل اقلیم، خاک، پستی و بلندی و زمین‌شناسی جمع‌آوری شد. نمونه‌برداری در تیپ‌های گیاهی به روش تصادفی-سیستماتیک از طریق پلات-گذاری در امتداد سه ترانسکت 150متری انجام شد. سطح پلات‌ها با توجه به نوع گونه‌های موجود به روش حداقل سطح و تعداد آنها نیز 15 پلات در امتداد هر ترانسکت تعیین شد. در ابتدا و انتهای هر ترانسکت یک پروفیل حفر و تا عمق30 سانتی-متر نمونه خاک برداشت شد و در آزمایشگاه خصوصیات اندازه‌گیری شد. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات و ارائه نقشه عوامل محیطی از روش‌های زمین‌آمار استفاده شد. با وارد کردن لایه‌های اطلاعاتی به نرم‌افزار Biomapper و اجرای تجزیه‌های آماری موردنیاز، نقشه مطلوبیت رویشگاه گونة مورد بررسی تهیه شد. با توجه به نتایج، مطلوبیت رویشگاه گونة A. intermedium در منطقه، در ارتفاعات (حدود2550متر)، شیب بالا (حدود 45درصد)، مادةآلی بالا، آهک پایین و بافت خاک سنگین (نوع لوم رسی) بیشتر است. صحت مدل با استفاده از شاخص بویس مقدار 84 درصد تعیین شد و ضریب کاپای بدست آمده از تطبیق نقشة پیش‌بینی با واقیت زمینی نیز (76/0kappa=) دقیق بودن نتایج مدل را تأیید می‌کند. بعلاوه نتایج این بررسی نشان می‌دهد که این گونه دارای حد تحمل‌پذیری متوسطی نسبت به متغیرهای محیطی می‌باشد.