امنیت اجتماعی از منظر فقه شیعه

Abstract

یکی از مهم‌ترین نیازهای اولیه انسان، داشتن امنیت در تمامی جنبه‌های فردی و اجتماعی است. بی تردید هر مکتب فکری برای تأمین این نیاز، مبانی و راهکارهایی را ارائه داده است. مکتب اسلام نیز از این قاعده مستثنی نبوده و در این زمینه مطالب و مسائل گسترده‌ای را طرح نموده است. در این راستا، فقه شیعه به عنوان تبلور عملی آموزه‌های دینی، توجه ویژه‌ای به مسئله امنیت اجتماعی نموده است. با توجه به آنچه گفته شد، مسئله‌ی اصلی این نوشتار، بررسی و تبیین مبانی امنیت اجتماعی در فقه شیعه و راهکارهای تحقق آن در جامعه می‌باشد. بدین منظور ابتدا با بررسی آیات و روایات موجود در این زمینه، جایگاه و مبانی این مسئله تبیین گردیده و سپس راهکارهای تحقق آن در جامعه از منظر فقه بیان شده است و این نتیجه حاصل گردیده که فقه شیعه برای تحقق این مهم راهکاری تلفیقی از مسئولیت حاکمیت اسلامی از یک سو و مسئولیت‌های فردی و اجتماعی شهروندان از سوی دیگر، در چارچوب برقراری عدالت اجتماعی، اجرای حدود اسلامی، امر به معروف و نهی از منکر و التزام به احکام فقهی ارائه می‌دهد.