مقاله پژوهشی: تحلیل سیاستی بر دیپلماسی دفاعی - امنیتی جمهوری اسلامی ایران با جمهوری خلق چین

Abstract

تحولات محیط امنیتی بین­المللی و شکل­گیری منظومه­های نوپدید هندسه قدرت جهانی، زمینه­ها و سطوح شکل­گیری منازعات و همکاری­های دو یا چندجانبه کشورها را در حوزه دفاعی و امنیتی تحت تأثیر قرار داده است. ازاین‌رو رویکرد دیپلماسی دفاعی فعال در نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در بالاترین سطح پیگیری می­شود. دو کشور جمهوری اسلامی ایران و جمهوری خلق چین از قابلیت­ها و ظرفیت­های توسعه همکاری و روابط دفاعی و امنیتی در سطح راهبردی با توجه به ویژگی­های ژئوپلیتیکی، ژئواستراتژیکی و... در غرب و شرق آسیا برخوردارند. لذا هدف اصلی این پژوهش شناخت و اولویت­بندی پیشران­ها و ابعاد این همکاری است. این تحقیق به لحاظ هدف کاربردی – توسعه‌ای و روش تحقیق بر مبنای نوع داده‌های موردنیاز، موردی- زمینه‌ای است. با توجه به حجم جامعه آماری 55 نفر، حجم نمونه بر حجم جامعه منطبق و تمام شمار بوده است. نتایج نشان می­دهد به ترتیب پیشران­های چهارگانه نظامی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی بیشترین نقش را در دیپلماسی دفاعی- امنیتی دو کشور دارند. همچنین در اولویت‌های ­مذکور به تفکیک، پیشران نظامی با 20 مؤلفه (انتقال فناوری نظامی با 2/98% و اعزام وابسته نظامی با 4/96 %)؛ پیشران سیاسی با 6 مؤلفه (مبارزه با هژمونی آمریکا و نظام تک‌قطبی با 2/98 % و حضور در ترتیبات منطقه‌ای نظیر شانگهای با 7/92 %)؛ پیشران اقتصادی با 7 مؤلفه (امنیت اقتصادی با 4/96 % و احیای جاده ابریشم جدید با 5/94 %) و پیشران اجتماعی فرهنگی با 6 مؤلفه (مبارزه با مواد مخدر و قاچاق انسان با 8/81 %) بیشترین تأثیر و ظرفیت را در دیپلماسی دفاعی شامل می­شوند.