تأثیر یک دوره برنامۀ توانبخشی ورزشی جامع بر سطوح نروترفین-3 مردان بیمار مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس با سطوح مختلف ناتوانی

Abstract

مولتیپل اسکلروزیس (MS) یک بیماری مزمن و ناتوان‌کنندۀ سیستم عصبی است که میلین سیستم اعصاب مرکزی را تخریب می‌کند. هدف این تحقیق بررسی تأثیر یک دوره برنامۀ توانبخشی ورزشی بر سطوح نروتروفین-3 (NT-3) بیماران مبتلا به MS با سطوح مختلف ناتوانی است. بدین‌منظور 96 بیمار مبتلا به MS انتخاب و براساس نمرۀ مقیاس ناتوانی جسمانی به سه گروه 44=A₁ (نمرة کمتر از 5/4)، 26=A₂ (نمرۀ بین 5 تا 5/6) و 26=A₃ (نمره 5/6 به بالا) تقسیم شدند. سپس هر کدام از گروه‌ها به‌طور تصادفی به دو زیرگروه مساوی کنترل و تجربی تقسیم شدند که در مجموع سه زیرگروه تجربی و سه زیرگروه کنترل ایجاد شد. گروه‌های تجربی جلسه‌ای یک ساعت، 3 جلسه در هفته و به مدت 12 هفته تمرینات منتخب (برنامة تمرینی پیلاتس، کششی PNF، هوازی و قدرتی) را اجرا کردند. گروه­های کنترل تنها تمرینات کششی انجام دادند. عوامل ترکیب بدنی و سطوح NT-3 قبل و بعد از تمرینات اندازه‌گیری شد. سطح معنا‌داری 05/0˂P درنظر گرفته شد. نتایج آزمون ANCOVA نشان داد که اگرچه بین سطوح NT-3 زیرگروه تجربی و کنترل گروه A₃ تفاوت معنا‌داری مشاهده شد، بین زیرگروه‌های تجربی و کنترل گروه‌های A₁وA₂ تفاوت معنا‌داری مشاهده نشد. همچنین نتایج حاکی از وجود تفاوت معنا‌دار بین گروه‌های تجربی و کنترل در عوامل درصد چربی و شاخص تودة بدنی بود. براساس یافته‌های تحقیق حاضر می‌توان گفت که احتمالاً تمرینات ورزشی منتخب می‌توانند علاوه‌بر بهبود وضعیت ترکیب بدنی بیماران MS، موجب افزایش سطوح NT-3 و بهبود شکل‌پذیری سیستم عصبی مرکزی و بازسازی نخاع و عضله این بیماران شوند.