بررسی عوامل مؤثر در کارایی و بهره‌وری تولیدکنندگان پستة شهرستان سیرجان با تأکید بر سرمایة اجتماعی

Abstract

عملکرد محصول پسته در استان کرمان، به‌عنوان قطب اصلی تولید پسته در ایران، نسبت به کشورهای رقیب مانند آمریکا بسیار پایین است. بر همین اساس، در این مطالعه، وضعیت تولیدی تعدادی از کشاورزان پسته­کار شهرستان سیرجان (دارای رتبة دوم تولید در استان کرمان) بررسی شد. اطلاعات لازم به دلیل مسئله سال‏آوری پسته، به‌صورت میانگین سال‌های 1393 و 1394 بوده است. تأکید این مطالعه بر نقش سرمایة اجتماعی به‌عنوان ابزار نرم‌افزاری افزایش کارایی و بهره‌وری است. طبق یافته‌های تحقیق، متوسط کارایی فنی در حضور سرمایة اجتماعی 69/0 اندازه‌گیری شد. به‌علاوه، براساس نتایج الگوی توبیت، متغیرهای تجربه، شرکت در کلاس‌های آموزشی، اندازة باغ، آب، میزان محصول و سرمایة اجتماعی بر کارایی تأثیر معنی‌داری دارند. همچنین برای درک تأثیر سرمایه‏گذاری در سرمایة اجتماعی در بین کشاورزان، شاخص بهره‌وری لوئن برگر بر مبنای تابع مسافت جهت‌دار محاسبه شد که رشد 5/12 درصدی داشته است. طبق نتایج، باید کشاورزان و متولیان بخش کشاورزی برای بهبود وضعیت کشاورزان در ارتقای ابعاد گوناگون سرمایة اجتماعی تلاش کنند.