بهینهسازی تجارت داخلی و خارجی پسته ایران در چارچوب مدل تعادل فضایی
چکیده
با توجه به اینکه پسته یکی از مهمترین محصولات کشاورزی است که ایران در تولید آن سهم عمدهای داشته و یکی از اصلیترین اقلام تشکیل دهنده سبد صادرات غیرنفتی ایران میباشد، بهینه سازی تجارت داخلی و خارجی آن میتواند نقش عمدهای در افزایش رفاه تولیدکنندگان و مصرفکنندگان محصولات کشاورزی ایران داشته باشد. هدف از انجام این مطالعه ارائه یک الگوی بهینه برای تجارت داخلی و خارجی پسته به نحوی است که با اجرایی شدن آن بیشترین رفاه خالص اجتماعی ممکن حاصل گردد. به این منظور، از یک مدل تعادل فضایی، که قیمت محصول پسته، تجارت داخلی و خارجی در آن به عنوان متغیرهای درونزا به گونهای تعیین میگردند که رفاه خالص اجتماعی بیشینه گردد، استفاده شدهاست. در واقع این مدل با در نظر گرفتن فاصله بازارها و هزینههای حمل و نقلشان، قیمتهای رقابتی را با تقاطع منحنی عرضه و تقاضا و با توجه به هزینههای حمل و نقل تعیین میکند. نتایج حاصل از این بهینه سازی نشان میدهد که در صورت به کارگیری الگوی ارائه شده از حل مدل تعادل فضایی، میزان رفاه تولیدکنندگان، رفاه مصرفکنندگان و رفاه کل بازار پسته افزایش مییابد. علاوه بر این، با وجودی که بر مبنای نتایج الگوی بهینه ارائه شده، بخشی از پسته صادر شده در الگوی فعلی باید به جای صادرات در چرخه تجارت داخلی وارد گردد، ولی اجرایی شدن الگوی پیشنهادی بازدهی هر واحد پسته صادراتی را نسبت به وضعیت فعلی افزایش داده است.
طبقهبندی JEL: C02, C61, D41, F10
کلید واژگان
بهینه سازی تجارت داخلیتجارت خارجی
پسته
مدل تعادل فضایی
ایران
شماره نشریه
91تاریخ نشر
2015-11-221394-09-01
ناشر
موسسه پژوهش های برنامه ریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستاییAgricultural Planning, Economics, and Rural Development Research Institute (APERDRI)
شاپا
1022-42112645-6443
