ارزیابی تأثیر تکانه‌های بهره‌وری بخش صنعت کشورهای گروه شانگهای بر سرمایه‌گذاری و اشتغال بخش نفت و گاز ایران با رویکرد مدل تعادل عمومی قابل محاسبه چندمنطقه ای

Abstract

میزان بهره­وری هر کشور با میزان سهم آن کشور از تجارت جهانی ارتباط مستقیم دارد. همچنین نفت و گاز به‌عنوان یکی از شاخص­ترین کالاهای صادراتی در سطح جهان در حوزه انرژی محسوب می­شوند. با توجه به اینکه ایران جزء کشورهای مطرح در تجارت جهانی انرژی (سهم ایران 2/3 درصد از تجارت جهانی انرژی می‌باشد) محسوب می­شود، شایان ذکر است که، تأثیر بهره‌وری شرکای عمده تجاری را بر اقتصاد این کشور در حوزه انرژی مورد توجه قرار گیرد. در این پژوهش، تأثیر تکانه‌های بهره‌وری بخش صنعت کشورهای گروه شانگهای به‌عنوان گروه‌ عمده‌ی تقاضاکننده انرژی ایران بر اشتغال و سرمایه­گذاری بخش نفت و گاز ایران ارزیابی شد. بر این اساس سؤال اصلی مقاله این است که آیا تکانه­های بهره­وری بخش صنعت گروه کشورهای شانگهای بر سرمایه‌گذاری و اشتغال بخش نفت و گاز ایران تأثیرگذار است؟ برای پاسخ به این سؤال از رویکرد تعادل عمومی قابل محاسبه چندمنطقه­ای برای چهار بخش (کشاورزی، صنعت، خدمات و نفت و گاز) استفاده و داده­ها از ماتریس حسابداری اجتماعی تعدیل شده سال 1383 و پایگاه داده GTAP8 استخراج شده است. نتایج حاکی از آن است که با افزایش مبادلات تجاری ایران با کشورهای گروه شانگهای، در صورتی‌که میزان بهره­وری بخش صنعت این گروه از کشورها به میزان 5 درصد افزایش داشته باشد، با افزایش تجارت ایران با این گروه از کشورها و سرریز حاصل از این بهره­وری، میزان سرمایه­گذاری و اشتغال بخش نفت و گاز ایران افزایش خواهد داشت.