مبادی یونانی اخلاق مسلمانان

Abstract

مطالعه‏ی کتب علم اخلاق در جهان اسلام و یونان قدیم به روشنی تشابهی را بین<br /> مبانی آنها به ذهن متبادر می‏سازد. ذهنیت اقتباس مبادی اخلاقی علمای اسلام از<br /> اندیشه‏های اخلاقی یونانیان همچون دیگر مبادی فلسفی توسط فیلسوفان مسلمان، و<br /> به تبع آنها علمای اخلاق، ساده‏ترین فرضیه‏ی ممکن است. در این مطالعه سعی شده<br /> است تا به میزان صحت این فرض دست یابیم.<br /> حال، اگر این فرض درست باشد، روند این اقتباس چگونه بوده است و تا چه<br /> زمان ادامه پیدا کرده است؟ آیا خود اسلام نظریه‏ی اخلاقی ندارد و این روند<br /> مسلمانان را تا چه حد از روح قدسی دین دور ساخته است؟ برای این منظور<br /> دیدگاه‏های اخلاقی نماینده‏ی فکر یونانی، ارسطو، و تا حدی افلاطون، مورد مطالعه<br /> قرار گرفته و سپس با مهم‏ترین کتب اخلاقی مسلمانان در پهنه‏ی تاریخ اسلام، یعنی کتب یحیی بن عدی، ابوالحسن عامری، ابن مسکویه، خواجه نصیر طوسی، محمد<br /> غزالی، فیض کاشانی، نراقیین و عبدالله شبّر مقایسه شده است. در این راستا میزان<br /> اقتباس و نوآوری آنها و نقش هر یک در این روند مورد بررسی قرار گرفته است.