تحلیل و سنجش تناسب کاربری زمین با استفاده از سیستم پشتیبان ،"Community Vizᵀᴹ"، نمونه موردی: شهر فیض آباد استان خراسان رضوی

Abstract

تحلیل تناسب کاربری زمین یکی از رویکردهای اساسی در برنامه ریزی است. این فرآیند دارای روند پیچیده و چندبعدی است و باید در آن ب هطور هم زمان حجم انبوهی از متغیرها درنظر گرفته شود. امروزه با پیشرفت های اخیر در زمینه های تکنولوژی فرصت های زیادی برای پردازش حجم انبوه داده ها در فرآیندهای برنامه ریزی و تصمی مگیری فراهم آمده است. روش های مبتنی بر سامانه اطلاعات مکانی و سیستم های پشتیبان برنامه ریزی، ابزارهای سودمندی برای این منظور به شمار می آیند. در پژوهش حاضر با تلفیق قابلیت های GIS با سیستم پشتیبان برنامه ریزی Community Vizᵀᴹ روشی به منظور ارزیابی تناسب اراضی شهری برای کاربری ها ارائه شده است. این سیستم نیز به عنوان یکی از این ابزارهای کارآمد می تواند با لحاظ کردن تعداد زیادی از شاخص های گوناگون، مطلوب ترین زمین ها را برای هر نوع کاربری به صورت لحظه ای، به برنامه ریزان در شناخت آثار مفید یا سیاست گذاری ها کمک نماید و امکان مشارکت را نیز فراهم سازد. فرآیند کلی ارزیابی تناسب کاربری زمین با سیستم پشتیبان برنامه ریزی Community Vizᵀᴹ شامل انتخاب معیارهای مؤثر، تعیین میزان اهمیت و وزن هر معیار، تهیه و تولید نقشه های معیار در محیط GIS و در نهایت تلفیق نقشه های معیار و محاسبه مقدار تناسب هر قطعه زمین برای کاربری تعیین شده مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. در این تحقیق، شهر فیض آباد واقع در خراسان رضوی به عنوان نمونه موردی مورد تحلیل قرار گرفته است. نتایج حاصل از تحلیل ها نشان می دهد حدود 4/2 هکتار معادل 2/5 درصد از کاربری های موجود با نسبت تناسب پایین و کمتر از 30 درصد می باشند که با ارائه آن ها امکان اتخاذ سیاست های کارا توسط تصمیم سازان و تصمی مگیران شهری را فراهم خواهد آورد.