پلیس دینی و سرمایه اجتماعی

Abstract

جوامع مختلف به نسبت شرایط فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و جمعیتی با ناهنجاری‌ها و جرایم گوناگونی مانند سرقت، قاچاق، قتل، کلاهبرداری و ... روبرو می‌شوند و برخورد با این ناهنجاری‌ها نیازمند دستگاه و نیرویی است که در اغلب کشورها بر آن نام«پلیس» نهاده‌اند. یکی از جلوه های مختلف پلیس هویت مذهبی و اجتماعی آن است. پلیس از یک سو نیروی دولتی اجبارکننده است، اما از سوی دیگر نیرویی مردمی است و نمی‌توان هیچ کدام از این دو جنبه را از آن گرفت. پلیس دینی نهادی کارآمد با سرمایه اجتماعی هنگفت در نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران به شمار می‌آید که در عرصة رفاه اجتماعی نیز می‌تواند نقشی اثرگذار و قابل توجه در ارتقای امنیت اجتماعی ایفا کند. سرمایه اجتماعی به پیوندها و ارتباطات مبتنی بر اعتماد میان مجموعه‌های انسانی و سازمانی(پلیس دینی) به عنوان منبعی ارزشمند اشاره دارد که قابلیت فرهنگ‌سازی دینی و اجتماعی را در ارتقای امنیت اجتماعی دارد. ایده اصلی پلیس دینی در واژة روابط خلاصه می‌شود و به عنوان یک اهرم توفیق‌آفرین با خلق دستاوردهایی همچون روابط گرم اجتماع انسانی، الگوهای رفتاری قوی، شبکه‌ها و هنجارهای مشترک، انسجام و همبستگی جمعی، تعاون و همکاری متقابل، همدلی، درک و احترام متقابل(ارتباطات و حسن تفاهم)، همیاری و مشارکت داوطلبانه و ... که همگی به عنوان مؤلّفه‌های سرمایه اجتماعی شناخته شده‌اند، موجب تحقق امنیت اجتماعی می‌شود.